<\/p>\n
Artan n\u00fcfusun beslenme gereksinimi, insano\u011flunu tar\u0131mda birim alandan daha fazla \u00fcr\u00fcn almaya y\u00f6neltmi\u015f , zaman i\u00e7erisinde\u00a0 de\u00a0 bu amaca y\u00f6nelik\u00a0 teknoloji ve y\u00f6ntemler geli\u015ftirilmi\u015ftir . \u00d6nceleri , her g\u00fcn bir yenisi bulunan sentetik kimyasal g\u00fcbreler ve m\u00fccadele ila\u00e7lar\u0131 bilin\u00e7sizce ve \u00e7ok kullan\u0131larak verim art\u0131\u015f\u0131 elde edilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r . Bu bilin\u00e7siz kullan\u0131m tar\u0131m\u0131, \u00f6zellikle de modern \u00fcretim\u00a0 y\u00f6ntemlerini, \u00e7evre kirlili\u011finin bir nedeni haline gelmi\u015ftir . Buna ilaveten yine de\u011fi\u015fen zaman i\u00e7erisinde ,\u00a0 genetik\u00a0 biliminin t\u00fcm teknolojileri kullan\u0131lmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r . Bitki ve hayvanlar\u0131n DNA yap\u0131lar\u0131 de\u011fi\u015ftirilmi\u015f , melezlere ve klorlama y\u00f6ntemleri uygulanmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r . Sonu\u00e7ta , ekolojik bozulmakla kalmam\u0131\u015f , g\u0131dalar\u0131n do\u011fal aromalar\u0131 de\u011fi\u015fmi\u015f , kullan\u0131la gelen kimyasal sentetik maddeler , ba\u015fta olmak \u00fczere canl\u0131lar \u00fczerinde kal\u0131tsal bir\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 hastal\u0131klara yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r .<\/p>\n
Bilindi\u011fi \u00fczere , yaln\u0131zca tar\u0131msal faaliyetler yoluyla \u00e7evre ve insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 olumsuz etkilenmemi\u015f , di\u011fer taraftan kendisi de \u00e7evre kirlili\u011finin kurban\u0131 olmu\u015ftur . Tar\u0131m d\u0131\u015f\u0131 kaynaklardan yay\u0131lan zararl\u0131 maddeler su , toprak ve havay\u0131 kirletmi\u015f , bunun sonucu olarak k\u00fclt\u00fcr\u00fc\u00a0 yap\u0131lan tar\u0131m \u00fcr\u00fcnleri de hem kendileri zarar g\u00f6r\u00fcr , hem de toplum sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 olumsuz etkiler hale gelmi\u015ftir . Zamanla insan hayvan ,\u00a0 bitki sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve \u00e7evreyi koruma bilinci , toplumdan topluma farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterse de b\u00fcy\u00fck ilerleme kaydetmi\u015f ve in\u015fa o\u011fluna gelece\u011fi kurtarma g\u00f6revini y\u00fcklemi\u015ftir .<\/p>\n
\u00d6rg\u00fctlenen \u00fcretici ve t\u00fcketiciler\u00a0 , do\u011fay\u0131 tahrip etmeyen y\u00f6ntemlerle \u00fcretilen , insanlarda toksik etki (zehirli), yapmayan tar\u0131msal \u00fcr\u00fcnleri \u00fcretmeyi ve t\u00fcketmeyi tercih etmeye ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131r . Bu ama\u00e7la bilin\u00e7li bir \u00fcretim tarz\u0131nda ve yeni bir sistem i\u00e7erisinde konvansiyonel tar\u0131m yan\u0131nda geli\u015ferek \u015fekillenmi\u015f bir tar\u0131m tekni\u011fi ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r . Bu yeni \u00fcretim tarz\u0131 de\u011fi\u015fik \u00fclkelerde biyolojik , ekolojik yada yayg\u0131n kullan\u0131m\u0131 ile organik tar\u0131m isimleriyle an\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r<\/p>\n
G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ekolojik tar\u0131m , art\u0131k t\u00fcm uluslar aras\u0131 kurulu\u015flarca yeni \u00fcretim y\u00f6ntemi olarak kabul g\u00f6rmekte ve programlar\u0131nda yer almaktad\u0131r . Bir \u00e7ok geli\u015fmi\u015f \u00fclkede ise , dele dana gibi bozulan dengeler sonucu ortaya \u00e7\u0131kan hastal\u0131klar etkisinde tar\u0131msal politikalar , \u00fcretimlerini zamanla tamamen organik \u00fcretime d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrecek politikalar \u015fekline gelmektedir. Bu \u00fclkelerde bu g\u00fcn yaln\u0131zca ge\u00e7i\u015f h\u0131z\u0131 tart\u0131\u015f\u0131lmakta \u00fclkelerin hem b\u00fcy\u00fck kimyasal girdi ve zehirli ila\u00e7 \u00fcreten sanayileri geli\u015fmekte olan \u00fclkelere y\u00fcksek bedellerle satt\u0131klar\u0131 bu girdilerin kendi \u00fclkelerinde organik \u00fcretime ge\u00e7ilmesi halinde olumsuz etkilenece\u011fini savunarak \u00fclkelerin daha uzun zamanda kademeli olarak organik \u00fcretime ge\u00e7mesine , fakat inhalar\u0131n\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmesi y\u00f6n\u00fcyle de d\u00fcnyan\u0131n neresinde organik g\u0131da varsa al\u0131nmas\u0131n\u0131 \u00f6nermektedirler .<\/p>\n
Bu g\u00fcn \u00fclkemizde bir \u00e7ok b\u00f6lgede yap\u0131lan tar\u0131msal \u00fcretim neredeyse organik \u00fcretim \u015fartlar\u0131nda yeti\u015ftirilmekte , yanl\u0131mca sisteme dahil olmad\u0131\u011f\u0131 , kontrol ve sertifikasyona tabi bulunmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in organik olarak azarlanamamaktad\u0131r . \u00dclkemizin bu alanda kullan\u0131lacak \u00e7ok b\u00fcy\u00fck potansiyeli ve \u00fcretimi bulunmaktad\u0131r . Ekolojik tar\u0131m\u0131n\u00a0\u00a0 potansiyelle de T\u00fcrkiye nine \u015fans\u0131 oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir .<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Ekolojik tar\u0131m do\u011fadaki dengeyi koruyan , toprak verimlili\u011finde devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 sa\u011flayan , hastal\u0131k ve zararl\u0131lar\u0131 kontrol alt\u0131na alarak do\u011fada canl\u0131lar\u0131n s\u00fcreklili\u011fini olu\u015fturan , do\u011fal kaynaklar\u0131n ve enerjinin optimum kullan\u0131m\u0131 ile optimum verimlilik al\u0131nan bir sistemdir (Bozzini 1990 ) . \u0130nsan, \u00e7evre ve ekonomik olarak s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir tar\u0131msal \u00fcretim sistemini b\u00fct\u00fcnle\u015ftiren bir yakla\u015f\u0131md\u0131r . Sistemin amac\u0131 do\u011fal kaynaklar\u0131 korumak, zararl\u0131 ve hastal\u0131klardan ar\u0131nm\u0131\u015f insan ve hayvan g\u0131das\u0131 \u00fcretmektir ( Lampkin 1994 )<\/p>\n
\u00dcretim sisteminde g\u00fcbre ve Pestisit kullan\u0131m\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck s\u0131n\u0131rlamalar getirilmektedir . \u00dcr\u00fcn \u00e7e\u015fitlemesi temel kurallardan bir olup ama\u00e7 \u00e7evreyi korumakt\u0131r . Kimyasal kal\u0131nt\u0131 i\u00e7ermeyen kaliteli tar\u0131m \u00fcr\u00fcn\u00fc \u00fcretmeyi , kimyasal g\u00fcbre ve tar\u0131m ilac\u0131 kullan\u0131m\u0131ndan ka\u00e7\u0131nan \u00e7evre ile dost \u00fcretim metodunu geli\u015ftirmeyi ve toprak verimlili\u011fini koruyacak \u00fcretim tekniklerini kullanmay\u0131 ama\u00e7layan bu \u00fcretim metodu \u00fclkelere g\u00f6re ekolojik , organik , biyolojik , bio-dinamik ve alternatif tar\u0131m olarak adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r ( EC 1994 )<\/p>\n
Bu \u00e7er\u00e7evede ekolojik tar\u0131m\u0131 ana hatlar\u0131 ile \u015fu \u015fekilde tan\u0131mlar\u0131z : Ekolojik tar\u0131m , <\/strong>ekolojik sistemde hatal\u0131 uygulamalar sonucu kaybolan do\u011fal dengeyi yeniden korumaya y\u00f6nelik , insana ve \u00e7evreye dost \u00fcretim sistemlerini i\u00e7ermekte olup esas itibar\u0131yla sentetik kimyasal ila\u00e7lar ve g\u00fcbrelerin kullan\u0131m\u0131n\u0131n yasaklanmas\u0131n\u0131n yan\u0131nda organik ve ye\u015fil g\u00fcbreleme , m\u00fcnavebe , topra\u011f\u0131n muhafazas\u0131 , bitkinin direncini artt\u0131rma , parazit ve predat\u00f6rlerden yararlanmay\u0131 tavsiye eden , b\u00fct\u00fcn bu olanaklar\u0131n kapal\u0131 bir sistemde olu\u015fturulmas\u0131n\u0131 talep eden , \u00fcretimde miktar art\u0131\u015f\u0131na de\u011fil \u00fcr\u00fcn\u00fcn kalitesinin y\u00fckselmesini ama\u00e7layan bir \u00fcretim \u015feklidir .<\/p>\n <\/p>\n a.D\u00fcnyada Ekolojik Tar\u0131m\u2019\u0131n Geli\u015fimi<\/strong><\/p>\n \u0130nsano\u011flunun\u00a0 varolu\u015fundan bu yana s\u00fcregelmekte olan tar\u0131m as\u0131rlar i\u00e7erisinde bir tak\u0131m de\u011fi\u015fimlere u\u011framakla birlikte \u00f6nemini devam ettirmektedir.<\/p>\n \u0130nsan ya\u015fam\u0131ndaki ilk y\u0131llardan yak\u0131n y\u00fczy\u0131la kadar \u00e7ift\u00e7iler sentetik kimyasal girdilere ba\u011f\u0131ml\u0131 de\u011fildi. Kimyasal ila\u00e7 ve g\u00fcbre kullan\u0131m\u0131 bilinmiyor. Ancak geli\u015fen sanayi ve teknoloji ile birlikte y\u00fczy\u0131l\u0131m\u0131z\u0131n ba\u015flar\u0131ndan itibaren \u00e7ift\u00e7iler gittik\u00e7e artan bir \u015fekilde her ge\u00e7en g\u00fcn daha fazla kimyasal(ila\u00e7,g\u00fcbre) girdi ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 i\u00e7ine s\u00fcr\u00fcklemeye ba\u015flad\u0131.1970\u201dlif y\u0131llarda yo\u011fun girdi kullan\u0131m\u0131na y\u00f6nelik \u201cYe\u015fil Devrim\u201d t\u00fcm \u00fclkelerde tar\u0131m politikalar\u0131n\u0131n temelini olu\u015fturmaktayd\u0131. Bu e\u011filimin ilk olumsuz etkileri de \u00e7ok ge\u00e7meden yine bu kimyasallar\u0131 ilk kullanmaya ba\u015flayan bat\u0131 \u00fclkelerinde g\u00f6r\u00fcld\u00fc. B\u00f6ylece kimyasallar ile yap\u0131lan tar\u0131m \u00fcretimine alternatif aray\u0131\u015flar da ilk kez bu \u00fclkelerde y\u00fczy\u0131l\u0131m\u0131z\u0131n ba\u015flar\u0131nda ba\u015flad\u0131.<\/p>\n \u0130lk olarak 1910\u2019u y\u0131llarda \u0130ngiltere’de ekolojik tar\u0131m g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc geli\u015fmeye ba\u015flad\u0131.1940 y\u0131l\u0131nda Al bert Howard\u2019\u0131n \u201cTar\u0131msal Vasiyetnamesi \u201cyay\u0131nland\u0131.<\/p>\n K\u0131ta Avrupas\u0131zda ise alternatif tar\u0131m aray\u0131\u015f\u0131n\u0131n ilk \u00f6nc\u00fcleri aras\u0131nda Dr.Rudolf Steiner g\u00f6r\u00fclmektedir. \u00dcnl\u00fc antropolog 1924y\u0131l\u0131nda bir kurs d\u00fczenleyerek biyolojik-dinamik\u00a0 tar\u0131m y\u00f6ntemi hakk\u0131nda bilgiler vermi\u015ftir. \u0130zleyen y\u0131llarda (1928) Biyodinamik Tar\u0131m Enstit\u00fcs\u00fc kurulmu\u015ftur.2. D\u00fcnya sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda yasaklanan bu tar\u0131m y\u00f6ntemi ,g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ekolojik tar\u0131m i\u00e7erisinde en geni\u015f kitleler sahip gruplardan birisi olup merkezi Almanya’d\u0131r.<\/p>\n \u0130svi\u00e7re’de\u00a0 de 1930\u2019lu y\u0131llarda M\u00fceller ve Rusch ekolojik tar\u0131mda \u00f6nemli ad\u0131mlardan birisi olan \u201cKapal\u0131 Sistem \u201cen az d\u0131\u015f girdi gereksinimi olan \u00e7ift\u00e7ilik \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fmalarda bulundular.<\/p>\n Di\u011fer taraftan Fransa \u2019da Lemaire-Baucher yapt\u0131klar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalarda baz\u0131 alglerin kullan\u0131m\u0131n\u0131n bitki \u00fczerinde do\u011fal dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131n artmas\u0131nda \u00f6nemli bir fakt\u00f6r oldu\u011funu saptad\u0131lar.<\/p>\n Zaman i\u00e7erisinde insanlar kimyasallar\u0131n olumsuz etkilerini kendilerinde ve \u00e7evrelerindeki do\u011fa \u00fczerinde g\u00f6zlemlemeye ba\u015flad\u0131k\u00e7a her \u00fclkede ekolojik tar\u0131m i\u00e7erisinde ba\u011f\u0131ms\u0131z \u00e7al\u0131\u015fmalar ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. B\u00f6ylece t\u00fcm \u00fclkeler kendilerine \u00f6zg\u00fc ko\u015fullarda ekolojik tar\u0131m \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 1970 \u2019li y\u0131llar\u0131n ba\u015flar\u0131na kadar kendi olanaklar\u0131 i\u00e7erisinde geli\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n 1972 y\u0131l\u0131nda ise t\u00fcm D\u00fcnyadaki ekolojik tar\u0131m hareketlerini bir \u00e7at\u0131 alt\u0131nda toplamak ve d\u00fczenlemek amac\u0131 ile IFOAM(Uluslararas\u0131 Organik Tar\u0131m Federasyonu)te\u015fkilat\u0131 kuruldu. Bu organizasyon sayesinde t\u00fcm geli\u015fmeler \u00fcyeleri taraf\u0131ndan yak\u0131ndan izlenebilmekte ve \u00e7ift\u00e7ilere aktar\u0131lmaktad\u0131r. Merkezi Tholey-Theley (Almanya) olan bu te\u015fkilat 110 \u00fclkede 600 \u00fcye organizasyonu b\u00fcnyesinde toplam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n b.T\u00fcrkiye \u2019de Ekolojik Tar\u0131m\u2019\u0131n\u00a0 geli\u015fimi<\/strong><\/p>\n D\u00fcnyadaki bu olumlu geli\u015fmelere paralel olarak \u00fclkemizde de ekolojik tar\u0131m konusunda birtak\u0131m \u00e7al\u0131\u015fmalara yak\u0131n zaman i\u00e7erisinde ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019ye\u00a0 ekolojik tar\u0131m ilk olarak 1984-1985 y\u0131llar\u0131nda Avrupa’da faaliyet g\u00f6steren yabanc\u0131 firmalar ile girmi\u015f. Bu \u00fclkelerden gelen istekler do\u011frultusunda geleneksel ihra\u00e7 \u00fcr\u00fcnlerinin ekolojik olarak \u00fcretimiyle ekolojik \u00fcretim ba\u015flam\u0131\u015f. Bu t\u00fcrdeki \u00e7al\u0131\u015fmalar sonucunda T\u00fcrkiye\u2019de tan\u0131t\u0131lan bu tar\u0131m hareketi ile resmi te\u015fkilat\u0131na da 1992 y\u0131l\u0131nda kavu\u015fmu\u015ftur.<\/p>\n Bu y\u0131l\u0131n\u00a0 ba\u015flar\u0131nda ETO (Ekolojik Tar\u0131m Organizasyonu Derne\u011fi)ad\u0131 alt\u0131nda bir dernek kurulmu\u015ftur. Bu dernek T\u00fcrkiye i\u00e7in ilk,uluslararas\u0131 bir ekolojik tar\u0131m kongresi (Agribiomediterraneo, 92) d\u00fczenlemi\u015f\u00a0 ve b\u00f6ylece bu tar\u0131m\u0131n T\u00fcrkiye’de tan\u0131t\u0131lmas\u0131nda \u00f6nemli bir ad\u0131m atm\u0131\u015ft\u0131r. Bu kongreyi izleyen y\u0131llarda,ETO ile Tar\u0131m Bakanl\u0131\u011f\u0131 ve ilgili kurulu\u015flar aras\u0131nda ekolojik tar\u0131m\u0131n geli\u015ftirilmesine y\u00f6nelik i\u015fbirli\u011fi artt\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu ortak \u00e7al\u0131\u015fmalar sonucunda 18 Aral\u0131k 1994 tarihinde 22145 say\u0131l\u0131 resmi Gazetede yer alan \u201cBitkisel ve Hayvansal \u00dcr\u00fcnlerin Ekolojik Metodlarla \u00dcretilmesine \u0130li\u015fkin Y\u00f6netmelik\u201d yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n \u015eu anda ilgili bakanl\u0131klar taraf\u0131ndan resmi olarak kabul edilmi\u015f ilk ve tek dernek stat\u00fcs\u00fcnde olan ETO Derne\u011fi \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 Bornova-\u0130zmir merkezinde s\u00fcrd\u00fcrmektedir. Ekolojik tar\u0131m\u0131n T\u00fcrkiye’de geli\u015ftirilmesi ,yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve i\u00e7 piyasan\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 derne\u011fin belli ba\u015fl\u0131 ama\u00e7lar\u0131 aras\u0131nda yer almaktad\u0131r.<\/p>\n T\u00fcrk iyede ekolojik tar\u0131m hen\u00fcz \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck oranlardad\u0131r. Asl\u0131nda ekolojik tar\u0131m\u0131n ilk ba\u015flat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 Avrupa \u00fclkelerinde bile ekolojik tar\u0131m alanlar\u0131,konvansiyonel -kimyasal-tar\u0131m alanlar\u0131n\u0131n %2\u00a2si civar\u0131ndad\u0131r. Bunda tar\u0131msal hareketler \u00fczerinde kuvvetli bir etkiye sahip olan kimyasal end\u00fcstrinin pay\u0131 b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. T\u00fcm bunlara ra\u011fmen yine de ekolojik tar\u0131m faaliyetleri her y\u0131l yakla\u015f\u0131k %20 artmaktad\u0131r.<\/p>\n Kimi Avrupa \u00fclkelerinde ekolojik tar\u0131m 1992 verilerine g\u00f6re \u015fu \u015fekildedir;<\/p>\n Bel\u00e7ika<\/p>\n Danimarka<\/p>\n Fransa<\/p>\n Hollanda<\/p>\n \u0130ngiltere<\/p>\n \u0130rlanda<\/p>\n \u0130spanya<\/p>\n Portekiz<\/p>\n Yunanistan<\/td>\n 150<\/p>\n 600<\/p>\n 3.837<\/p>\n 450<\/p>\n 800<\/p>\n 159<\/p>\n 500<\/p>\n 40<\/p>\n 150<\/td>\n 1.200<\/p>\n 17.963<\/p>\n 72.000<\/p>\n 10.000<\/p>\n 28.000<\/p>\n 4.000<\/p>\n 5.500<\/p>\n 500<\/p>\n 200<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n <\/p>\n 1994 y\u0131l\u0131 sonlar\u0131 1995 y\u0131l\u0131 ba\u015flar\u0131nda Ekolojik Tar\u0131m Organizasyonu Derne\u011fince (ETO) yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fma neticesinde T\u00fcrkiye\u00a2de ekolojik tar\u0131m ile ilgili ilk ciddi istatistiki bilgiler elde edilmi\u015ftir. Fakat konu ile ilgili baz\u0131 firmalara ula\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulursa a\u015fa\u011f\u0131da verilen miktarlar\u0131n daha \u00fczerinde bir \u00fcretim alan\u0131n\u0131n s\u00f6z konusu oldu\u011fu muhakkakt\u0131r. Ayr\u0131ca 1995 y\u0131l\u0131 i\u00e7erisinde de muhtemel yeni projeler ile bu rakamlar\u0131n de\u011fi\u015fti\u011fi dikkate al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n 1994 Y\u0131l\u0131 \u0130tibariyle T\u00fcrkiye\u00a2de Ekolojik \u00dcretim A\u015fa\u011f\u0131daki \u015eekildedir(ETO ar\u015fiv)<\/p>\n \u00dclkemizde organik tar\u0131m\u0131n ilkelerini t\u00fcm\u00fcyle uygulayarak \u00fcretim yapan i\u015fletmeler; Almanya, Hollanda ve \u0130ngiltere gibi geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerin organik tar\u0131m \u00fcr\u00fcn\u00fc almak istemeleri nedeniyle bu \u00fclkeler ve onlar\u0131n T\u00fcrkiye temsilcilikleri taraf\u0131ndan kontrol edilmekte ve y\u00fcr\u00fct\u00fclmektedir. Bu a\u015famadaki denetimler T\u00fcrk ve yabanc\u0131 yetkililerce yap\u0131lmakta, \u00fcr\u00fcn i\u00e7in sertifika ise d\u0131\u015f kaynakl\u0131 uzmanlarca verilmektedir.<\/p>\n T\u00fcrkiye\u00a2de faaliyet g\u00f6steren yabanc\u0131 kaynakl\u0131 ithalat firmalar\u0131 \u00fcretim b\u00f6lgelerinde bulunmakta ve tar\u0131msal \u00fcr\u00fcnlerin biyolojik y\u00f6ntemlerle \u00fcretimi, denetim ve pazarlama a\u015famalar\u0131n\u0131 kendi denetimlerinde yapt\u0131rmak gere\u011fini duymaktad\u0131r.<\/p>\n Yurdumuzda organik tar\u0131m \u00fcr\u00fcnlerinin elde edilmesine 1984 y\u0131l\u0131nda ilk kez Ege B\u00f6lgesinde \u00e7ekirdeksiz kuru \u00fcz\u00fcm ve kuru incir \u00fcretimi ile ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Daha sonra bu hareket \u00fclkenin Do\u011fu b\u00f6lgelerine yay\u0131lm\u0131\u015f; kay\u0131s\u0131, f\u0131nd\u0131k, baklagiller ve pamuk da ilk a\u015famada bunlar aras\u0131nda kat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Ekolojik tar\u0131mda farkl\u0131 bitkisel ve hayvansal\u00a0 \u00fcr\u00fcnler i\u00e7in farkl\u0131 \u00fcretim y\u00f6ntemleri mevcut olup bunlar\u0131n ortak ilkeleri \u015funlard\u0131r:<\/p>\n 1-<\/strong>\u00d6ncelilkle , tar\u0131msal \u00fcretimde , \u00fcretim ile ili\u015fkili t\u00fcm fakt\u00f6rler ve olaylar bir b\u00fct\u00fcn halinde dikkate al\u0131nmal\u0131 ve ekolojik \u00fcretim yap\u0131lan tar\u0131m i\u015fletmesinin kendi kendine yeterlili\u011fi sa\u011flanmal\u0131d\u0131r . Bunun i\u00e7in toprak , bitki , hayvan ve insanlar aras\u0131nda ki do\u011fal d\u00f6ng\u00fcn\u00fcn do\u011fal k\u00f6kenli ham maddeler kullan\u0131larak m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca isletmenin kendi i\u00e7inden veya yak\u0131n \u00e7evresinden sa\u011flanmas\u0131na gayret edilmelidir .<\/p>\n 2-<\/strong>Tar\u0131msal \u00fcretimle beraber ortaya \u00e7\u0131kan ve yak\u0131n \u00e7evreden temin edilen t\u00fcm ham maddelerin ve di\u011fer i\u015fletme girdilerinin \u00e7evreyi tehdit eden her t\u00fcrl\u00fc etkisi azalt\u0131lmal\u0131 veya bunlardan tamamen ka\u00e7\u0131nmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r .<\/p>\n 3-<\/strong>Topra\u011f\u0131n iyile\u015ftirilmesi ve i\u00e7indeki organizmalar\u0131n korunmas\u0131 , beslenmesi<\/p>\n sa\u011flanmal\u0131 ; Toprak s\u00f6m\u00fcr\u00fclmemeli , tersine do\u011fal verimlili\u011fi artt\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r . Bunu sa\u011flamak i\u00e7in m\u00fcnavebe , organik g\u00fcbreleme yap\u0131lmal\u0131 , ayr\u0131ca uygun toprak i\u015fleme y\u00f6ntemleri kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r<\/p>\n \u00d6rne\u011fin \u00e7iftlik g\u00fcbresi veya organik at\u0131klar kullan\u0131larak aerobik ortamda haz\u0131rlanan komposto amaca uygun bir \u015fekilde kullan\u0131l\u0131r . Bundan ba\u015fka kaya unlar\u0131 , alg \u00fcr\u00fcnleri , di\u011fer ilave maddeler kullan\u0131labilir ve ye\u015fil g\u00fcbreleme yap\u0131labilir.<\/p>\n Bu uygulamalarla topra\u011f\u0131n biyolojik aktiviteleri te\u015fvik edilerek baz\u0131 bitki besinleri dolayl\u0131 yoldan hareketli hale getirilmekte b\u00f6ylece bitkinin sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve dengeli b\u00fcy\u00fcmesine ortam sa\u011flanmaktad\u0131r .<\/p>\n 4-<\/strong>Bitkilerin hastal\u0131klar ve zararl\u0131lara kar\u015f\u0131 direnci baz\u0131 ek desteklerle artt\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u00d6rne\u011fin,\u00e7ok y\u0131ll\u0131k bitkilerde, bitki alt\u0131na ve\/veya s\u0131ra aralar\u0131na yap\u0131lacak ekimlerin mevcut ortama uygun ve dengeli kar\u0131\u015f\u0131mlar halinde haz\u0131rlan\u0131p uygulanmas\u0131, yap\u0131lacak m\u00fcnavebelerde kar\u0131\u015f\u0131mda baklagil miktar\u0131n\u0131n y\u00fcksek tutulmas\u0131 , bitkisel \u00fcretim ve hayvanc\u0131l\u0131\u011f\u0131n kombine edilerek yap\u0131lmas\u0131 , uygun ekim dikim zaman\u0131 aral\u0131k-mesafelerinin ayarlanmas\u0131 gibi uygulamalarla bitkilerin direnci artt\u0131r\u0131labilir<\/p>\n 5-<\/strong>Bitki t\u00fcr ve \u00e7e\u015fitleri ile hayvanlar\u0131n se\u00e7iminde \u00fcretim yap\u0131lacak yerin ekolojik ko\u015fullar\u0131 ve bu ko\u015fullarda hastal\u0131klar\u0131 en az seviyede yakalanma olas\u0131l\u0131klar\u0131 dikkate al\u0131nmal\u0131d\u0131r . Bu konuda \u00fcretim yap\u0131lmas\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen ekolojiye uyum sa\u011flam\u0131\u015f yerel \u00e7e\u015fitlerin kullan\u0131lmas\u0131 ba\u015far\u0131l\u0131 sonu\u00e7lar vermektedir . B\u00f6ylece biyolojik \u00e7e\u015fitlili\u011fin korunmas\u0131na da katk\u0131 sa\u011flanmaktad\u0131r . Bunun yan\u0131nda sa\u011fl\u0131kl\u0131 dayan\u0131kl\u0131 tohum , fidan ve hayvan kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r .<\/p>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n 6-<\/strong>Ekolojik tar\u0131mda,bitki sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan yukar\u0131da ad\u0131 ge\u00e7en ve etkileri uzun s\u00fcrede g\u00f6r\u00fclebilen \u00f6nlemler yan\u0131nda,erken uyar\u0131 sistemlerinin kullan\u0131lmas\u0131 ve faydal\u0131 canl\u0131lar\u0131n te\u015fvik edilmesi de bitki koruma kavram\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir par\u00e7as\u0131d\u0131r . Bu konuda zararl\u0131larla m\u00fccadelede biyoteknik y\u00f6ntemler ( \u00f6rne\u011fin feromon tuzaklar\u0131n\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kitlesel tuzaklama yada \u00e7iftle\u015fmeyi engelleme teknikleri , k\u0131s\u0131r b\u00f6cek\u00a0 sal\u0131m tekni\u011fi ve benzr. ) , biyolojik m\u00fccadele ( \u00f6rne\u011fin . Bacillus thuringinensis\u00a0 preparatlar\u0131 , faydal\u0131 akar veya b\u00f6cek sal\u0131m\u0131 v.b ) ve k\u00fclt\u00fcrel \u00f6nlemler ( \u00d6rne\u011fin . Yabanc\u0131 otlar\u0131n toprak i\u015flemeyle veya yakarak yok edilmesi veya bitki i\u00e7inde havalanmay\u0131 sa\u011flayacak \u015fekilde budama yap\u0131lmas\u0131 v.b ) uygulanabilir . E\u011fer sorun , \u00fcr\u00fcn\u00fc tehdit edici boyutlara ula\u015f\u0131rsa bitkisel veya mineral k\u00f6kenli \u00f6zel maddeler ve preparatlar kullan\u0131labilir .<\/p>\n 7-<\/strong> Yukar\u0131da anlat\u0131lan toprak str\u00fckt\u00fcr\u00fcn\u00fc iyile\u015ftirici ve humus miktar\u0131n\u0131 artt\u0131r\u0131c\u0131 \u00f6nlemlerle beraber topra\u011f\u0131 koruyucu , enerji tasarrufu sa\u011flayan , \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan yerin ko\u015fullar\u0131na uygun toprak i\u015fleme y\u00f6ntemleri uygulanmal\u0131d\u0131r . Bunun i\u00e7in , topra\u011f\u0131n yap\u0131s\u0131 ve ko\u015fullar\u0131na dikkat\u00a0 edilmeli , \u00e7izici aletlerle \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmamal\u0131 , pulluk gibi topra\u011f\u0131 devirerek i\u015fleyen aletlere m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca az yer verilmeli ve temel kural olarak gere\u011finden fazla say\u0131da toprak i\u015flemeden ka\u00e7\u0131n\u0131lmal\u0131d\u0131r .<\/p>\n 8-<\/strong>\u0130sletmedeki hayvanlar\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n iyi , verimlilik kapasitesinin y\u00fcksek ve uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc olmas\u0131 te\u015fvik edilmelidir . Bunun i\u00e7in a\u011f\u0131llar\u0131n usul\u00fcne uygun olmas\u0131 , beslenmenin m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca isletmenin kendi \u00fcr\u00fcnleri ve yem bitkileri ile yap\u0131lmas\u0131 , yemlere kimyasal maddeler ( antibiyotikler , kilo artt\u0131r\u0131c\u0131 katk\u0131 maddeleri vb. ) kat\u0131lmamas\u0131 , uygun \u0131slah \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ile istenen geli\u015fmelerin temin edilmesine \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r .<\/p>\n 9-<\/strong>Yeti\u015ftirilen hayvan miktar\u0131 , kullan\u0131lan araziye uygun olmal\u0131 ve bir hektar i\u00e7in 1 B\u00fcy\u00fck ba\u015f hayvan d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmelidir . (Almanya\u2019da bu say\u0131 1 Hektar i\u00e7in 1.1 B\u00fcy\u00fck ba\u015f hayvand\u0131r )bununla beraber ekolojik tar\u0131m mevcut ko\u015fullara g\u00f6re hi\u00e7 hayvan beslemeden de yap\u0131labilmektedir .<\/p>\n 10-<\/strong>Bilindi\u011fi gibi tar\u0131msal \u00fcretimde , verim ve kalite aras\u0131nda ters bir orant\u0131 mevcuttur . Genel kural olarak ikisi aras\u0131nda denge kurulmal\u0131d\u0131r :Ancak ekolojik tar\u0131mda bu denge olu\u015fturulurken\u00a0 kalitenin , \u00fcr\u00fcn miktar\u0131na g\u00f6re \u00f6ncelik ald\u0131\u011f\u0131 unutulmamal\u0131d\u0131r .<\/p>\n 11-<\/strong>Ekolojik \u00fcretim yapan tar\u0131m i\u015fletmesinde ba\u015fta petrol olmak \u00fczere fosil yak\u0131tlar ve di\u011fer enerji kaynaklar\u0131 optimum verimi sa\u011flayacak d\u00fczeyde azami tasarruf kural\u0131na uyularak kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r .\u00a0 Enerji kullan\u0131m\u0131nda\u00a0 g\u00fcne\u015f enerjisi ve r\u00fczgar enerjisi gibi do\u011fal enerji kaynaklar\u0131 olabildi\u011fince tercih edilmelidir .<\/p>\n 12-<\/strong>Tar\u0131m i\u015fletmesi \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc ve \u00e7ekici bir \u015fekilde d\u00fczenlenmelidir . (Peyzaj d\u00fczenlemesi , meyve bah\u00e7eleri v.b) bu ama\u00e7la dinlendirici etkiye sahip bir mekan\u0131n kurulmas\u0131 , bunun muhafazas\u0131\u00a0 ve s\u0131n\u0131rl\u0131 bir d\u00f6nem yerine uzun s\u00fcreli faydal\u0131 \u00fcretim (S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik ) esas al\u0131nmal\u0131d\u0131r .<\/p>\n 13-<\/strong>Ekolojik tar\u0131m i\u015fletmeleri geli\u015fme olanaklar\u0131 bulunan ;\u00fcreticiye,\u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na tatmin edici kazan\u00e7 ve imkan sa\u011flayabilen yeterlilikte ve ekonomik canl\u0131l\u0131kta olmal\u0131d\u0131r. Ekolojik i\u015fletmelerde,kendi kendine yeterlilik prensibi uyar\u0131nca \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc \u00fcretim yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00fcretilen \u00fcr\u00fcnlerden herhangi birinin Pazar ko\u015fullar\u0131nda olu\u015fan olumsuz de\u011fi\u015fimler kar\u015f\u0131s\u0131nda riski azalmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca \u00fcretimde kullan\u0131lan girdi ve enerjideki azalma ekonomik avantaj sa\u011flamaktad\u0131r.<\/p>\n 14-<\/strong>Ekolojik tar\u0131mda kullan\u0131m\u0131 yasaklanan baz\u0131 maddeler \u015funlard\u0131r:<\/p>\n a.<\/strong>Sentetik kimyasal g\u00fcbreler ve sentetik kimyasal ila\u00e7lar<\/p>\n b.<\/strong>Depoda koruyuculu\u011fu artt\u0131ran ve hasattan sonra olgunla\u015fmay\u0131 te\u015fvik eden sentetik kimyasal maddeler<\/p>\n c.<\/strong>Bitki ve hayvan yeti\u015ftirmede hormonlar ve b\u00fcy\u00fcme d\u00fczenleyici maddeler<\/p>\n 15-<\/strong>Ekolojik tar\u0131m hi\u00e7 ila\u00e7 ve g\u00fcbre kullan\u0131lmadan yap\u0131lan bir tar\u0131m seklidir. \u00d6rne\u011fin;18 Aral\u0131k 1994 tarih,22145 say\u0131l\u0131 resmi gazete de yay\u0131nlanan y\u00f6netmelikte ifade edildi\u011fi gibi ,ekolojik olarak \u00fcretilmi\u015f \u00fcr\u00fcnlerin i\u015flenmesi ve haz\u0131rlanmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda kullan\u0131lacak \u00fcr\u00fcnler belirtilmi\u015ftir.<\/p>\n Buna g\u00f6re;<\/p>\n a.G\u00fcbreleme ve toprak iyile\u015ftirmede kullan\u0131labilecek madde ve \u00fcr\u00fcnler:<\/strong><\/p>\n \u00c7iftlik ve kanatl\u0131 g\u00fcbresi,\u00e7iftlik ve s\u0131v\u0131 at\u0131klar\u0131(serbest),saman,tora,mantar \u00fcretim art\u0131\u011f\u0131 ve di\u011fer organik ortamlar, organik ev art\u0131klar\u0131 komposto, mezbaha ve bal\u0131k end\u00fcstrisinden kalan hayvansal at\u0131klar\u0131n i\u015flenmi\u015f \u00fcr\u00fcnleri, g\u0131da ve tekstil end\u00fcstrisi organik yan \u00fcr\u00fcnleri, deniz yosunlar\u0131 ve deniz yosunu \u00fcr\u00fcnleri, tala\u015f a\u011fa\u00e7 kabuklar\u0131 ve odun at\u0131klar\u0131, odun k\u00fcf\u00fc, tabii fosfat kaynaklar\u0131, kalsiyumlu al\u00fcminyum fosfat kayac\u0131, volkanik t\u00fcf,potasyum kayac\u0131, potasyum s\u00fclfat(kontrol organ\u0131nca tan\u0131nm\u0131\u015f), kire\u00e7 tas\u0131, tebe\u015fir,magnezyum kayac\u0131, kalsiyum s\u00fclfat(jips),iz elementler(Cup,Fek,N,Mor,N,Bre) (kontrol organ\u0131nca tan\u0131nm\u0131\u015f), kaya unu, k\u0131l (Bentonit,perlit)<\/p>\n Chrysanthemum cinerariaefolium\u2019dan etkstrakte edilen muhtemelen bir sinerjist ihtiva eden phyrethrins esasl\u0131 preparatlar,Derris elliptica\u2019dan elde edilen preparatlar,Ryania speciosa\u2019dan elde edilen preparatlar,balmumu, diatoma(Diatomaceous) topra\u011f\u0131, kaya tozu(unu)tuzaklarda kullan\u0131lmak ko\u015fulu ile y\u00fcksek hayvan t\u00fcrlerini diren\u00e7li yapan ve metaldehyte esasl\u0131 preparatlar, k\u00fck\u00fcrt, bordo bulamac\u0131,burgundy bulamac\u0131(kar\u0131\u015f\u0131m\u0131),sodyum silikat, sodyum bikarbonat, potasyum sabunu (arap sabunu), pheromone preparatlar\u0131, Bacillus thuringiensis preparatlar\u0131, gran\u00fcler yap\u0131daki virus preparatlar\u0131, bitki ve hayvan ya\u011flar\u0131,paraf\u0131n yag\u0131.<\/p>\n <\/p>\n 1.\u00dcretime Ba\u015flama: <\/strong>Bitkisel \u00fcretim bir kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulu\u015fu ile s\u00f6zle\u015fme yap\u0131larak onun kontrol ve denetiminde yap\u0131l\u0131r. Organik bitkisel \u00fcr\u00fcn yeti\u015ftiricili\u011fi yapacak \u00fcretici mute\u015febbis ge\u00e7i\u015f s\u00fcrecine al\u0131n\u0131r.<\/p>\n 2.\u0130deal Toprak:<\/strong> Ph s\u0131 5,5-7 aras\u0131nda, biyolojik ve minerolojik yap\u0131s\u0131 ve dokusu bozulmam\u0131\u015f toprakt\u0131r.<\/p>\n 3.Toprak ve \u00c7evre Koruma Tedbirleri:<\/strong> E\u011fimli ve engebeli topraklarda, toprak ve \u00e7evre koruma tedbirleri al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Bu tedbirler;<\/p>\n a.<\/strong>Teraslama,<\/p>\n b.<\/strong>Kont\u00fcr ve \u015feritvari ekim ve dikim,<\/p>\n c.<\/strong>Toprak \u00f6rt\u00fcs\u00fc ve mal\u00e7lama,<\/p>\n d.<\/strong>Budanm\u0131\u015f dallarla veya baklagil ekimi yap\u0131larak g\u00f6lgeleme,<\/p>\n e.<\/strong>Hendekleme ve sili kapanlar\u0131 yapma y\u00f6ntemleridir.<\/p>\n 4.Toprak \u0130\u015fleme: <\/strong>Organik tar\u0131ma ge\u00e7i\u015f d\u00f6neminde,konvansiyonel \u00fcretimden kalan bitki art\u0131klar\u0131n\u0131n parselden tamamen uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. M\u00fcteakip y\u0131llarda topra\u011f\u0131n havalanmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in topra\u011f\u0131 fazla par\u00e7alamayacak ve derinden kazmayacak i\u015fleme aletleri kullan\u0131lmal\u0131 ve gereksiz toprak i\u015fleme yap\u0131lmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n 5.Biyolojik Yap\u0131n\u0131n Korunmas\u0131: <\/strong>Organik bitkisel \u00fcretim yap\u0131lacak topra\u011f\u0131n mutlaka her ekim ve dikimden \u00f6nce toprak analizi yap\u0131lmal\u0131, biyolojik yap\u0131s\u0131 yap\u0131s\u0131 bozulmu\u015fsa iyile\u015ftirici gerekli tedbirler al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Bu konuda a\u015fa\u011f\u0131daki hususlar dikkate al\u0131n\u0131r:<\/p>\n a.<\/strong>Tek y\u0131ll\u0131k bitkilerde \u00e7ok y\u0131ll\u0131k rotasyon programlar\u0131 uygulanmal\u0131 ve rotasyonda ye\u015fil g\u00fcbrelere,derin koklu bitkilere ve \u00e7apa bitkilerine yer verilmelidir.<\/p>\n b.<\/strong>Topra\u011f\u0131n biyolojik yap\u0131s\u0131ndaki mevcut organik madde korunmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n <\/p>\n c.<\/strong>Topra\u011f\u0131n biyolojik bozulmu\u015fsa , saf veya kar\u0131\u015f\u0131m halindeki iyile\u015ftirici organik g\u00fcbreler verilmelidir,<\/p>\n d<\/strong>.Organik g\u00fcbre;hayvanc\u0131l\u0131\u011f\u0131n organik metotlarla yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u015fletmelerden gelen b\u00fcy\u00fckba\u015f ve k\u00fc\u00e7\u00fckba\u015f hayvan g\u00fcbreleri ve bu y\u00f6netmelik ve eklerinde izin verilen tora ve benzeri maddelerden \u00fcretilen g\u00fcbreler ve ye\u015fil g\u00fcbrelerdir.<\/p>\n e.<\/strong>Yeterli hayvan g\u00fcbresi bulunmamas\u0131 durumunda organik metodlarla hayvanc\u0131l\u0131k yapmayan i\u015fletmelerden sentetik katk\u0131 maddesi i\u00e7ermeyen hayvan g\u00fcbreleri getirilebilir. Ancak kullan\u0131lan g\u00fcbrenin i\u00e7indeki oran %25\u2019\u0131 ge\u00e7emez.<\/p>\n f.<\/strong>Ye\u015fil g\u00fcbrelerde y\u00f6netmeli\u011fe uygun mikroorganizma veya bitkisel k\u00f6kenli maddeler kullanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n g.<\/strong>Organik g\u00fcbrenin\u00a0 de yetersiz kald\u0131\u011f\u0131 durumlarda \u00e7izelge 1\u2019dek\u0131 maddeler kullan\u0131labilir.<\/p>\n h.<\/strong>Organik g\u00fcbre \u00fcretimi ithalat ve ihracat\u0131 i\u00e7in ilgili kurumlardan gerekli izinler al\u0131nd\u0131ktan sonra , bu izinle m\u00fcte\u015febbis bir kontrol ve sertifikasyon kurumu ile\u00a0 s\u00f6zle\u015fme yapar. Organik g\u00fcbre \u00fcretimi ,ithalat ve ihracat\u0131 s\u00f6zle\u015fme yap\u0131lan kontrol ve sertifikasyon kurulusunun denetiminde yap\u0131l\u0131r. Organik g\u00fcbre \u00fcretim, ithalat ve ihracat\u0131 sertifikas\u0131z yap\u0131lamaz.<\/p>\n 6.Ekim: <\/strong>Organik bitkisel \u00fcretimde kullan\u0131lacak tohum,fide ve fidanlar organik metotlarla \u00fcretilmi\u015f olmal\u0131d\u0131r. Tohum, hastal\u0131k ve zararl\u0131lara kars\u0131 ila\u00e7lanmadan kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r. Ekim, \u00fcretim \u015fekli ve tipine g\u00f6re elle veya kontrol ve sertifikasyon kurulusunun izin verece\u011fi ekipmanlarla yap\u0131lmal\u0131,ekipmanlar\u0131n temizli\u011fine dikkat edilmelidir.<\/p>\n 7<\/strong>.Organ\u0131k \u00dcretim Materyali:<\/strong><\/p>\n a.Organik Tohum; <\/strong>genetik olarak yap\u0131s\u0131 de\u011fi\u015ftirilmemi\u015f,d\u00f6llenmi\u015f h\u00fccre \u00e7ekirde\u011fi i\u00e7indeki DNA dizilimine d\u0131\u015far\u0131dan m\u00fcdahale edilmemi\u015f, sentetik pestisitler radyasyon veya mikron dalga ile m\u00fcdahale g\u00f6rmemi\u015f biyolojik formundaki \u00fcretim materyalid\u0131r.<\/p>\n b.Organik Fide; <\/strong>organik tohumlardan elde edilmi\u015f, organik \u00fcretim yap\u0131lan alanlarda \u00fcretilen , \u00fcretimi s\u0131ras\u0131nda sentetik bitki besleme ve b\u00fcy\u00fctme maddeleri ile hormonlar\u0131n kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131, toprak ve iklim ko\u015fullar\u0131na uygun,yaln\u0131zca izin verilen toprak iyile\u015ftiriciler ve girdilerle \u00fcretilmi\u015f, hastal\u0131k ve zararl\u0131lara dayan\u0131kl\u0131 \u00fcretim materyalidir.<\/p>\n c.Organik Fidan,Ana\u00e7,v.b.; <\/strong>organik tohumlardan organik \u00fcretim yap\u0131lan alanlarda \u00fcretilen, \u00fcretimi s\u0131ras\u0131nda sentetik bitki besleme ve b\u00fcy\u00fctme maddeleri ile hormonlar\u0131n kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 ,toprak\u00a0 ve iklim ko\u015fullar\u0131na uygun, yaln\u0131zca izin verilen toprak iyile\u015ftiriciler ve girdilerle \u00fcretilmi\u015f, hastal\u0131k ve zararl\u0131lara dayan\u0131kl\u0131 ,bir ya\u015f\u0131ndan b\u00fcy\u00fck \u00fcretim materyalidir.<\/p>\n d.Organik \u00c7elik; <\/strong>organik metotlarla yeti\u015ftirilen tek ve \u00e7ok y\u0131ll\u0131k bitkilerden al\u0131nan, y\u00f6resel toprak ve iklim ko\u015fullar\u0131na uygun g\u00f6z,kalem,dal \u00fcretim materyalidir.<\/p>\n e.Organik Misel;<\/strong> organik metotlarla \u00fcretilen k\u00fclt\u00fcr ve mantarlardan elde edilen \u00fcretim materyalidir.<\/p>\n 8.G\u00fcbreleme: <\/strong>\u00c7iftlik g\u00fcbreleri kullan\u0131m\u0131na izin verilen toprak iyile\u015ftiricilerdir, bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndakiler g\u00fcbre olarak kullan\u0131lamaz.<\/p>\n 9.Zirai M\u00fccadele: <\/strong>Organik metotlarla bitkisel \u00fcretim yap\u0131lan tar\u0131m alanlar\u0131nda kesinlikle kimyasal ot \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fcler, durdurucular kullan\u0131lamaz. Hastal\u0131k, zararl\u0131 ve yabanc\u0131 otlar\u0131n kontrol\u00fcnde a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 hususlara dikkat edilmelidir.<\/p>\n a.<\/strong>Hastal\u0131klara dayan\u0131kl\u0131 tur ve \u00e7e\u015fit se\u00e7imi yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n b.<\/strong>Uygun rotasyon program\u0131 haz\u0131rlanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n c.<\/strong>Uygun toprak i\u015fleme y\u00f6ntemleri uygulanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n d.<\/strong>K\u00fclt\u00fcrel, biyolojik ve biyoteknik m\u00fccadele metotlar\u0131 uygulanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n e.<\/strong>Yabanc\u0131 otlar, elle veya \u00e7apalama y\u00f6ntemiyle yok edilmelidir.<\/p>\n Yukar\u0131da belirtilen uygular\u0131n bitki hastal\u0131k ve zararl\u0131lar\u0131 ile yabanc\u0131 otlara kars\u0131 m\u00fccadelede yetersiz kalmas\u0131 halinde a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 \u00e7izelgede yer alan\u00a0 \u00fcr\u00fcnler kullan\u0131labilir.<\/p>\n <\/p>\n -sadece ana bitkilerde tohum \u00fcretiminde ve di\u011ferlerinde kullan\u0131l\u0131r<\/p>\n -vejetatif \u00fcreme materyallerinin \u00fcretimi ile sus bitkilerinde kullan\u0131l\u0131r.<\/td>\n<\/tr>\n -Sadece portakal limon gibi subtopikal meyve a\u011fa\u00e7lar\u0131 ve muz gibi tropikal \u00fcr\u00fcnlerdeki aphidleri (yaprak bitleri) kars\u0131 kullan\u0131lmak \u00fczere vejetasyon periyodunun<\/p>\n ba\u015flang\u0131c\u0131nda kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n -Kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulusu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n -Kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n -Baz\u0131 kelebek t\u0131rt\u0131llar\u0131n\u0131n m\u00fccadelesinde kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n -Kontra ve\/veya\u00a0 sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n -Kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulusu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n <\/td>\n<\/tr>\n kullan\u0131labil\u0131i<\/td>\n<\/tr>\n -sadece Batrocera oleae veCeratitis capitata Wied e kars\u0131<\/p>\n -Kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/p>\n -31 Mart 2002 ye kadar ge\u00e7erlidir.<\/td>\n<\/tr>\n -31 Mart 2002 ye kadar ge\u00e7erlidir.<\/p>\n -Kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n -Kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir<\/td>\n<\/tr>\n -Kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n -Kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n -Sadece meyve a\u011fa\u00e7lar\u0131 zeytin a\u011fa\u00e7lar\u0131 ve asmalarda k\u0131\u015f uygulamas\u0131 i\u00e7in kullan\u0131labilir.<\/p>\n -Kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n -Kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir,<\/td>\n<\/tr>\n -Sadece meyve a\u011fa\u00e7lar\u0131, asmalar, zeytin a\u011fa\u00e7lar\u0131 ve tropikal \u00fcr\u00fcnlerde (\u00f6rn: muz)<\/td>\n<\/tr>\n -Sadece meyve a\u011fa\u00e7lar\u0131, zeytin a\u011fa\u00e7lar\u0131 ve asmalarda kullan\u0131labilir.<\/td>\n<\/tr>\n <\/p>\n 10.Sulama: <\/strong>Organik metotlarla bitkisel \u00fcretim yap\u0131lan tar\u0131m alanlar\u0131nda, vah\u015fi sulama ve salma sulama teknikleri kullan\u0131lamaz. Topra\u011f\u0131n sulu arazi tasnif ve ge\u00e7irgenlik h\u0131z\u0131 de\u011feri tespit edilir. Bitkinin vejetasyon s\u00fcresince t\u00fcketece\u011fi su miktar\u0131na g\u00f6re su plan\u0131 haz\u0131rlan\u0131r. Araziye su \u00f6l\u00e7\u00fcm cihaz\u0131 yerle\u015ftirilir, plana g\u00f6re sulama suyu \u00f6l\u00e7\u00fclerek kullan\u0131l\u0131r. Suyun bas\u0131n\u00e7l\u0131 ve bas\u0131n\u00e7s\u0131z kapal\u0131 sulama teknikleri ile bitkinin k\u00f6k b\u00f6lgesine verilmesi esast\u0131r. Kar\u0131k sulamaya zorunlu hallerde kontrol ve sertifikasyon kuru\u015funun denetiminde izin verilir. Drenaj\u0131 bozuk, ge\u00e7irgenlik h\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck, a\u011f\u0131r killi ve t\u0131nl\u0131 topraklarda drenaj sistemi kurulmal\u0131d\u0131r. Drenaj suyu ile sulama yap\u0131lamaz.<\/p>\n 11.Bitki Besleme:<\/strong>\u00a0 \u00c7izelge 1de belirtilen bitki besleme maddeleri kullan\u0131labilir<\/p>\n Sentetik kimyasal bitki besleme materyalleri kesinlikle kullan\u0131lamaz. Araz\u0131n\u0131n bitki besleme programlar\u0131 haz\u0131rlanmal\u0131 ve kontrol ve\/veya sertifikasyon kurulu\u015funun denetiminde uygulanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n 12.Hasat: <\/strong>Organik \u00fcr\u00fcnlerin hasad\u0131nda kullan\u0131lan teknik ve ara\u00e7 gere\u00e7lerin ekolojik tahribat ve kirlilik olu\u015fturmamas\u0131 esast\u0131r. Elle yap\u0131lan hasatlarda toplay\u0131c\u0131lar ve toplama materyallerinde gerekli hijyen tedbirleri al\u0131n\u0131r. Toplay\u0131c\u0131lar mutlak surette eldiven kullanmal\u0131d\u0131r. Makine ile hasatta, hasat makinesi t\u00fcm art\u0131klardan temizlenir, m\u00fcmk\u00fcnse \u00fcr\u00fcnle temas edecek aksamlar y\u0131kan\u0131r. Hasatta organik nitelikteki toplama kaplar\u0131 kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n 13.Do\u011fadan Toplama: <\/strong>Ormanlar, do\u011fal alanlar ve tar\u0131msal alanlarda do\u011fal olarak yeti\u015fen yenilebilir bitki ve k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131n toplanmas\u0131nda a\u015fa\u011f\u0131daki ko\u015fullar sa\u011flanmal\u0131d\u0131r;<\/p>\n a.<\/strong>Toplama alan\u0131 1y\u0131l \u00f6nce g\u00f6zlem alt\u0131na al\u0131n\u0131r.<\/p>\n b.<\/strong>Toplama alan\u0131 bu s\u00fcre i\u00e7inde yang\u0131n ge\u00e7irmi\u015f olmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n c.<\/strong>Toplama alan\u0131nda an\u0131z yak\u0131lmaz.<\/p>\n d.<\/strong>Toplama alan\u0131nda bu s\u00fcre i\u00e7inde karantina tedbirleri al\u0131nm\u0131\u015f olmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n e.<\/strong>Toplama alan\u0131ndaki do\u011fal ortam veya t\u00fcrlerinin muhafazas\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r<\/p>\n 14.Mantar \u00dcretimi: <\/strong>Organik mantar \u00fcretiminde;organik g\u00fcbre, kimyasal olarak muamele g\u00f6rmemi\u015f torf, kesimden sonra kimyasal muamele g\u00f6rmemi\u015f odun ,organik formundaki toprak ,hi\u00e7bir kimyasal madde i\u00e7ermeyen su ve izin verilen mineral g\u00fcbreler kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bu maddeler saf veya kar\u0131\u015f\u0131m halinde kullan\u0131labilirler ancak kar\u0131\u015f\u0131m\u0131n oran\u0131, kompost olu\u015fumundan \u00f6nce ,kaplama materyali ve su \u00e7\u0131kar\u0131larak t\u00fcm bile\u015fenlerinin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinden yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n 15.Serada \u00dcretim<\/strong>:<\/strong> Seralarda kullan\u0131lacak toprak organik \u00f6zelli\u011fini yitirmemi\u015f olmal\u0131d\u0131r. Organik toprak haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131nda bu Y\u00f6netmelik eklerinde belirtilen toprak iyile\u015ftiriciler d\u0131\u015f\u0131ndakiler kullan\u0131lmaz. Organik toprak\u00a0 haz\u0131rlanmas\u0131 ve ithalat veya ihracat\u0131\u00a0 Y\u00f6netmeli\u011fin ilgili h\u00fck\u00fcmleri \u00e7er\u00e7evesinde ,bir kontrol veya sertifikasyon kurulu\u015funun denetiminde komitenin izni ile yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n \u00c7izelge 1. Organik Tar\u0131mda Kullan\u0131labilecek G\u00fcbre ve Toprak \u0130yile\u015ftiriciler<\/p>\n -Kontrol ve sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/p>\n -Hayvan t\u00fcrleri belirlenmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n -Hayvan t\u00fcr\u00fc belirtilmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n -Hayvan t\u00fcrleri belirtilmelidir.<\/p>\n -Fabrika orjinli \u00e7iftlik \u00fcr\u00fcnleri yasakt\u0131r.<\/td>\n<\/tr>\n -Kontroll\u00fc fementasyon\/uygun seyreltmeden sonra kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n -Hayvan t\u00fcr\u00fc belirtilmelidir.<\/td>\n<\/tr>\n -Kapal\u0131 toplama sistemi i\u00e7inde \u00fcretilmi\u015f olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n -Kuru maddede maksimum konsantrasyonlar (mg veya kg)<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n <\/p>\n Toprak ; arz\u0131n y\u00fczeyini birka\u00e7 mm ile birka\u00e7 metre aras\u0131nda \u00f6rten , \u00e7e\u015fitli kaka\u00e7lar\u0131n ve organik materyalin ayr\u0131\u015fmas\u0131yla olu\u015fan , i\u00e7inde ve \u00fcst\u00fcnde geni\u015f\u00a0 bir canl\u0131lar alemi bulunduran , karasal bitkilere durak yeri ve besin kayna\u011f\u0131 olan , \u00e7e\u015fitli toprak olu\u015f fakt\u00f6rlerinin kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkileri sonucunda ortaya \u00e7\u0131kan ve farkl\u0131 katmanlardan kurulu canl\u0131 , dinamik ve ,\u00fc\u00e7 boyutlu bir ortamd\u0131r . Toprak i\u00e7erisinde ya\u015fayan canl\u0131lara su ve besin maddelerini sa\u011flama g\u00fcc\u00fc oran\u0131nda verimli olan \u00f6nemli bir ekosistemdir. . Bu durum ise topra\u011f\u0131n fiziksel , kimyasal biyolojik \u00f6zellikleri ile ilgili bulunmaktad\u0131r .Topra\u011f\u0131n biyolojik \u00f6zellikleri ekolojik tar\u0131m a\u00e7\u0131s\u0131ndan ayr\u0131 bir \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r .\u00c7\u00fcnk\u00fc bu tar\u0131m sistemlerinin uyguland\u0131\u011f\u0131 topraklarda toprak mikroorganizmalar\u0131n fonksiyonu , besin maddesi d\u00f6ng\u00fcleri ve bitki geli\u015fmelerinde ana belirleyici fakt\u00f6r olmaktad\u0131r .<\/p>\n Toprak ba\u015fl\u0131ca 4 unsurun bir bile\u015fimidir . Bunlar ;<\/p>\n 1.Mineral maddelerdir<\/p>\n 2.Su<\/p>\n 3.Hava<\/p>\n 4.Organik maddedir .<\/p>\n Bu unsurlar\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00a0 topraklarda bulunmas\u0131na kar\u015f\u0131n aralar\u0131nda oran her topra\u011f\u0131 g\u00f6re farkl\u0131l\u0131klar g\u00f6stermektedir . Ortalama olarak bir toprakta % 45 mineral madde , % 25 su , % 25 hava ve % 5 organik madde oldu\u011fu kabul edilmektedir . Bu organik maddenin de % 85 ini humus , %10 unu bitki k\u00f6kleri ve % 5 ini de Eda fon yani toprak canl\u0131lar\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r . Toprakta ya\u015fayan organizmalar\u0131n ana canl\u0131l\u0131k kayna\u011f\u0131 topra\u011f\u0131n organik k\u0131sm\u0131d\u0131r .<\/p>\n Toprakta ya\u0163ayan mikroorganizmalar\u00fdn metabolizmalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmek , geli\u015fim ve \u00fcremelerini sa\u011flayabilmek i\u00e7in C ve Enerjiye ihtiya\u00e7lar\u0131 vard\u0131r . Organizmalar enerjilerini ya g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131ndan yada organik ve inorganik molek\u00fcllerin oksidasyonundan elde ederler . Karbonu ise inorganik kaynaklardan ( CO2, HCO3,CO3 ) veya organik karbon kaynaklar\u0131ndan asimile ederler.<\/p>\n Mineral topraklar \u00e7ok say\u0131da\u00a0 bakteri , fungus ve maya , mikroalg , protozoa , nematod ve di\u011fer mikroskobik omurgas\u0131z canl\u0131lar\u0131 b\u00fcnyelerinde bulundururlar . Topraklarda ya\u015fayan makroskobik canl\u0131lar ise yer solucanlar\u0131 , arthropodlar ve omurgal\u0131 hayvanlard\u0131r .<\/p>\n 7.1 Bakteriler <\/strong><\/p>\n Bakteriler toprakta en fazla bulunan mikroorganizma gurubu olmalar\u0131na kar\u015f\u0131n biyomas a\u011f\u0131rl\u0131klar\u0131 fazla de\u011fildir . Bunun nedeni h\u00fccre \u00e7aplar\u0131n\u0131n 0.5-1 m , uzunluklar\u0131n\u0131n ise birka\u00e7 m aras\u0131nda de\u011fi\u015fmesidir . Biyomas\u00a0\u00a0 olarak \u00f6zellikle funguslara oranla daha az olmalar\u0131na kar\u015f\u0131n , bakteri pop\u00fclasyonu daha fazla biyokimyasal enerji olu\u015fturmaktad\u0131r . Bakteri say\u0131s\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan en yo\u011fun olan topraklar baklagillerin \u00e7ok s\u0131k yeti\u015ftirildi\u011fi topraklard\u0131r . Basit bir kural olarak , topra\u011fa kar\u0131\u015fan k\u00f6k ve toprak \u00fcst\u00fc materyalinin miktar\u0131 artt\u0131k\u00e7a , bakteri say\u0131s\u0131 da artmaktad\u0131r . \u00c7evre ko\u015fullar\u0131 topraktaki bakteri yo\u011funlu\u011funu ve bile\u015fimini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde de\u011fi\u015ftirmektedir . Topraktaki bakterileri etkileyen \u00f6nemli \u00e7evre ko\u015fullar\u0131 topra\u011f\u0131n nemi , havalanmas\u0131 , s\u0131cakl\u0131k , organik madde miktar\u0131 , toprak reaksiyonu ve inorganik\u00a0 besin elementleridir . bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda k\u00fclt\u00fcrel uygulamalar , mevsimler ve toprak derinli\u011fi\u00a0 de bakteri say\u0131 ve bile\u015fimini belirleyen fakt\u00f6rlerdir . Bu etmenler aras\u0131nda \u00f6zellikle ekolojik tar\u0131m a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli olan tar\u0131msal uygulamalar topraktaki derinli\u011fi , topra\u011f\u0131n nem ve havalanma durumunu de\u011fi\u015ftirdi\u011fi i\u00e7in toprak bakterileri \u00fczerinde dolayl\u0131 yoldan etkili olmaktad\u0131r .<\/p>\n 7.2 Aktinomisetler <\/strong><\/p>\n Bakterilerden daha az say\u0131da olmalar\u0131na kar\u015f\u0131n 1 ha\u00a0 Dabi biyomas a\u011f\u0131rl\u0131klar\u0131 ayn\u0131 olan aktinomisetler . antibiyotik olu\u015fturma \u00f6zellikleri ile di\u011fer organizmalardan farkl\u0131 bir ilgi alan\u0131na sahiptirler . Aktinomisetler\u00a0 taraf\u0131ndan olu\u015fturulan bir \u00e7ok antibiyotik\u00a0 sadece insan de\u011fil hayvan bitkilere ilgili bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131klar\u0131n kontrol\u00fcnde , hayvan beslenmesinde ve g\u0131da maddelerinin korunmas\u0131nda da yayg\u0131n bir kullan\u0131m alan\u0131 bulmu\u015ftur .\u00a0 Aktinomisetler\u00a0\u00a0 yaln\u0131z topraklarda de\u011fil ayn\u0131 zamanda\u00a0 kompostolarda , nehir yataklar\u0131nda ve g\u00f6l depozitelerinde\u00a0 de bulunurlar . \u00d6zellikle y\u00fcksek Ph ya sahip say\u0131sal topraklarda total pop\u00fclasyonun b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc aktinomisetlerden ibarettir . Gerek say\u0131sal gerekse bile\u015fim a\u00e7\u0131s\u0131ndan aktinomyset floras\u0131 kendisi \u00e7evreleyen ortam ko\u015fullar\u0131 taraf\u0131ndan etkilenmektedir . Bu organizmalar \u00fczerine etkili\u00a0 ba\u015fl\u0131ca ekolojik fakt\u00f6rler ; organik madde i\u00e7eri\u011fi , Ph, nem ve s\u0131cakl\u0131kt\u0131r . Organik madde say\u0131s\u0131 az olan topraklarda aktinomiset say\u0131s\u0131 fazlala\u015fmaktad\u0131r . Topraklara organik madde ilaveleri ba\u015flang\u0131\u00e7ta fungus ve bakteri pop\u00fclasyonlar\u0131n\u0131 uyarmakta , ayr\u0131\u015fman\u0131n daha sonraki d\u00f6nemlerinde aktinomiset\u00a0 say\u0131s\u0131 artmaktad\u0131r . Bu durum aktinomisetlerin ayr\u0131\u015fmaya dayan\u0131kl\u0131 organik dokular\u0131 di\u011fer organizmalara oranla daha kolay ayr\u0131\u015ft\u0131rma \u00f6zelli\u011fine sahip olmalar\u0131ndan kaynaklanmaktad\u0131r .<\/p>\n Aktinomisetler tar\u0131m topraklar\u0131n\u0131n tav durumunda s\u00fcr\u00fclmesi ile ortaya \u00e7\u0131kan ve Geosmin olarak adland\u0131r\u0131lan kokunun kayna\u011f\u0131d\u0131r . Heterotrofi ya\u015famlar\u0131ndan dolay\u0131 aktinomisetler toprak organik maddesinin \u00f6zellikle de sel\u00fcloz ve di\u011fer polisakkaritler gibi daha diren\u00e7li materyallerin ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131nda rol al\u0131rlar . Toprak verimlili\u011fi i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemli olan h\u00fcmik asitlerin olu\u0163umda aktinomisetlerin rol\u00fc de \u00e7ok fazlad\u0131r . Son y\u0131llarda yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar sonucu\u00a0 , Frankia cinsi aktinomisetlerin baklagil olmayan bir \u00e7ok k\u00fclt\u00fcr bitkisinin k\u00f6k b\u00f6lgesinde atmosferik azotu fikse ederek toprak verimlili\u011finde \u00f6nemli rol oynad\u0131klar\u0131 ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r .<\/p>\n 7.3 Funguslar <\/strong><\/p>\n Funguslar\u00a0 toprak mikroorganizma pop\u00fclasyonu i\u00e7erisinde bakteriler ve aktinomisetlerden sonra gelen fakat toprak verimlili\u011fi \u00fczerinde b\u00fcy\u00fck \u00f6nemi olan heterotrof canl\u0131lard\u0131r . Fungus misellerinin topraktaki miktar\u0131 \u00fczerine organik madde i\u00e7eri\u011fi ve yaray\u0131\u015fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 direk etkilidir . Topra\u011f\u0131n \u00fcr\u00fcn at\u0131klar\u0131yla kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 , ye\u015fil g\u00fcbre uygulamalar\u0131 ve enerji\u00a0 kayna\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnden zengin organik maddelerin ilaveleri topraktaki fungus pop\u00fclasyonunu artt\u0131rmaktad\u0131r . Fungus floras\u0131na etki eden di\u011fer\u00a0 fakt\u00f6rler ise ortam pH s\u0131 organik g\u00fcbreler , nem rejimi , s\u0131cakl\u0131k , toprak derinli\u011fi , mevsimler , vejetasyonun bile\u015fimi ve topra\u011f\u0131n havalanma durumudur . Bakteriler ve aktinomisetlerin aksine funguslar asidik ortam\u0131 severler . Bu nedenle asit toprak ko\u015fullar\u0131nda ki biyokimyasal reaksiyonlar\u0131n b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 funguslar taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclmektedir . Ph s\u0131 5.8 \u20136.1 aras\u0131nda de\u011fi\u015fen otlaklardaki mikrobiyal pop\u00fclasyonun % 61 in funguslar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu saptanm\u0131\u015ft\u0131r .<\/p>\n Funguslar topra\u011fa uygulanan bitki art\u0131klar\u0131 , ye\u015fil g\u00fcbre ve hayvansal g\u00fcbrelerin ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli rol bir rol oynarlar . \u0130yi havalanan topraklarda organik madde transformasyonlar\u0131nda funguslar bakterilere oranla daha aktiftir . Humus olu\u015fumuna katk\u0131da bulunan \u00f6nemli bir mikroorganizma gurubudur . Funguslar\u0131n toprak verimlili\u011fine di\u011fer bir katk\u0131s\u0131 da agregatlaimay\u0131 art\u0131rmalar\u0131d\u0131r . Bu organizmalar miselleri ile toprak zerrelerini bir birine ba\u011flarken , ayr\u0131\u015ft\u0131rd\u0131klar\u0131 bitkisel dokulardan olu\u015fan humus ile de agregasyon \u00fczerine etkilidir .<\/p>\n Bitki k\u00f6kleri ile ortak ya\u0163ayan bir fungus t\u00fcr\u00fc olan mikrohizalar , \u00f6zellikle yaray\u0131\u015flar\u0131 formda fosfor i\u00e7ermeyen topraklarda bu fosfor \u00e7e\u015fitli enzimsel faaliyetlerle yaray\u0131\u015fl\u0131 hale getirmekte, ayr\u0131ca toprakta bulunan\u00a0 yaray\u0131\u015fl\u0131 fosforu miselleri yard\u0131m\u0131yla konuk\u00e7u bitki k\u00f6klerine ta\u015f\u0131maktad\u0131r .\u0130htiya\u00e7lar\u0131 olan karbonhidratlar\u0131 ve mineral besinleri bitki taraf\u0131ndan kar\u015f\u0131land\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in di\u011fer mikroorganizmalarla herhangi bir rekabete girmelerine gerek kalmayan mikrohizalar\u0131n bu avantaj\u0131 , bitkiler \u00fczerinde rizosferde ki di\u011fer mikrobiyal t\u00fcrlere oranla daha fazla etkiye sahip olmas\u0131na neden olmaktad\u0131r .<\/p>\n 7.4 Algler <\/strong><\/p>\n Algler topraklarda bakteri, aktinomiset ve funguslar\u00a0 kadar yo\u011fun olmayan fakat nem ve \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n uygun oldu\u011fu ko\u015fullarda say\u0131lar\u0131 artan organizmalard\u0131r. Fototrof karakterleri nedeni ile daha \u00e7ok topra\u011f\u0131n y\u00fczey katmanlar\u0131nda bulunurlar. Tar\u0131msal a\u00e7\u0131dan alg\u00a0 topluluklar\u0131n\u0131n \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 bir di\u011fer ekosistem de su alt\u0131nda kalan batakl\u0131k \u00f6zellikleri , bu organizmalar\u0131n agronomik \u00f6nemini art\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Mavi-Ye\u015fil algler uygun \u0131\u015f\u0131k ,su ve besin maddesi varl\u0131\u011f\u0131nda topraklar\u0131n azot bilan\u00e7osuna \u00f6nemli katk\u0131lar sa\u011flarlar. Havadan fikse ederek b\u00fcnyelerinde depolad\u0131klar\u0131 azotun \u00f6l\u00fcmlerinden sonra ayr\u0131\u015fmalar\u0131 sonucu a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kmas\u0131 ile ortam azot bak\u0131m\u0131ndan zenginle\u015fmekte ve bitkiler hi\u00e7 inorganik azot g\u00fcbrelemesi yap\u0131lmaks\u0131z\u0131n geli\u015fimini s\u00fcrd\u00fcrebilmektedirler. Algler ayr\u0131ca \u00fcrettikleri ye\u015fil aksamlar\u0131 ile topra\u011f\u0131n organik maddece zenginle\u015fmesini sa\u011flarlar<\/p>\n 7.5. Toprak Mikron ve Makro Faunas\u0131<\/strong><\/p>\n Topra\u011f\u0131n mikrofaunas\u0131 i\u00e7erisinde yer alan protozoalar genelde toprak y\u00fczeyinde bulunurlar. Toprakta bir \u00e7ok alg ve bakteri g\u0131da olarak kulland\u0131klar\u0131 i\u00e7in toprak mikrofloras\u0131n\u0131 bir t\u00fcr denetim alt\u0131na almaktad\u0131rlar. Saprotif ya\u015fayanlar\u0131n ise bitki kal\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131nda \u00f6nemli rolleri bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n Toprak makro canl\u0131lar\u0131ndan solucanlar toprakta ya\u015fayan hayvanlar i\u00e7erisinde en \u00f6nemli olanlar\u0131d\u0131r. Sindirim sistemlerinden ge\u00e7en organik at\u0131k maddeler bu s\u00fcre\u00e7 i\u00e7erisinde fiziksel olarak par\u00e7alanmakta ve enzimatik olarak ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 kolayla\u015fmaktad\u0131r. Toprak solucanlar\u0131n\u0131n aktivitesi sonucunda ayr\u0131ca baz\u0131 bitki besin elementleri de yaray\u0131\u015fl\u0131 forma d\u00f6n\u00fc\u015fmektedir.<\/p>\n Nematodlar ise bitkisel ve hayvansal at\u0131k veya canl\u0131 dokular\u0131n par\u00e7alanmas\u0131nda g\u00f6rev alan ve bu nedenle mineralizasyon ,humifikasyon ve agregasyon gibi toprak olaylar\u0131n\u0131 olumlu y\u00f6nde etkileyen ayr\u0131ca topra\u011f\u0131n havalanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan toprak canl\u0131lar\u0131d\u0131r.<\/p>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n 8.TOPRAK M\u0130KROORGAN\u0130ZMALRININ FONKS\u0130YONLARI<\/strong><\/p>\n 8.1.Toprakta Bitkisel ve Hayvansal At\u0131klar\u0131n Ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n Topraklara \u00e7e\u015fitli \u015fekillerde ula\u015fan bitkisel ve hayvansal art\u0131klar uygun nem ve havalanma ko\u015fullar\u0131 alt\u0131nda bakteri, fungus, aktinomiset, protozoa, solucanlar ve b\u00f6cek larvalar\u0131n\u0131n sald\u0131r\u0131s\u0131na u\u011frarlar .Bu organizmalar\u0131n aktivitelerinin sonucunda , bu organik at\u0131klardaki karbon , azot ,fosfor ve potasyum gibi elementlerin \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 bitki geli\u015fimi i\u00e7in yararl\u0131 formda serbest kalmaktad\u0131r. Ayr\u0131\u015fman\u0131n h\u0131z\u0131 ve bunun bitki geli\u015fimine etkisi b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde organik maddenin C\/N oran\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. C:N:P:S\u2019\u00fcn ortalama oranlar\u0131 100:10:1:1\u2019dir.Mikroorganizmalar\u0131n topraktaki N dengesini bozmadan bir organik at\u0131\u011f\u0131 ayr\u0131\u015ft\u0131rabilmeleri i\u00e7in %1,2-1,6\u2019dan daha az N i\u00e7eriyorsa ,toprakta N eksikli\u011fi\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 ortaya \u00e7\u0131kar , daha fazla N i\u00e7eriyorsa topraktaki yaray\u0131\u015fl\u0131 azot miktar\u0131 artar.C\/N oran\u0131 y\u00fcksek saman gibi bitkisel materyallerin ayr\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131rmak i\u00e7in topra\u011fa inorganik formda azot ve fosfor ilaveleri gerekmektedir. Bitkisel ve hayvansal at\u0131klar\u0131n ayr\u0131\u015fmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda olu\u015fan \u00e7e\u015fitli mineral maddeler ayn\u0131nda , aerobik \u015fartlar alt\u0131nda CO\u00b2, anaerobik \u015fartlar alt\u0131nda ise metan,organik asitler , alkol ve yine CO\u00b2 ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n 8.2.Azot Mineralizasyonu <\/strong><\/p>\n Toprakta bulunan azotun \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131\u00a0 (yakla\u015f\u0131k %98 ) organik formdad\u0131r. Toprak azotun en \u00f6nemli kayna\u011f\u0131 bitkisel ve hayvansal proteindir. Organik at\u0131klardaki azotun bir k\u0131sm\u0131 mineralizasyonla serbest hale ge\u00e7erken , geri kalan k\u0131sm\u0131 humus olu\u015fumuna kat\u0131l\u0131r. Azot mineralizasyonunun ilk a\u015fmas\u0131 olan amonifikasyonda organik ba\u011fl\u0131 azot bakteri, fungus ve aktinomisetler taraf\u0131ndan ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131larak NH4* ortaya \u00e7\u0131kar. Humus i\u00e7eri\u011fi %2 dolay\u0131nda olan bir toprakta y\u0131lda 4-8 kg N\/da mineralize olur. Ayr\u0131\u015fma \u00fcr\u00fcn\u00fc olan amonyum ya asimilasyona u\u011frar veya toprakta katyon olarak ba\u011flan\u0131r. Reaksiyon \u015fu \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fir.<\/p>\n Enzimler<\/p>\n R-NH2————————————-\u00de\u00a0\u00a0 R-OH+NH4+H2O<\/p>\n N- mineralizosyonun\u00a0 2. A\u015famas\u0131 olan nitrifikasyonda ise amonifikasyon sonucu olu\u015fan NH4+<\/p>\n \u00d6nce nitrite daha sonra da nitrata oksitlenir. Bu olayda g\u00f6rev alan nitrifikasyon bakterileri ototrof organizmalar olup sadece aerop ko\u015fullarda bu olay\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirirler.<\/p>\n NH4++3\/2O2—————————————–\u00de NO2+2H++H2O+Enerji<\/p>\n NO2-+1\/2O2—————————————–\u00de NO3+Enerji<\/p>\n 8.3.Biyolojik Azot Fiksasyonu<\/strong><\/p>\n Atmosferdeki azotun (%79) do\u011fal olarak mikroorganizmalarca fikse edilmesi olay\u0131 olan biyolojik azot fiksasyonu, y\u00fcksek bitkiler ile ortak ya\u015fayan (simbiyotik) ve serbest ya\u015fayan (asimbiyotik) mikroorganizmalar taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilir. Tar\u0131mda baklagil bitlileriyle ortak ya\u015fayan Rhizobium bakterileri en \u00f6nemli azot fikse edicileridir. Bu ortak ya\u015fam ili\u015fkisinde mikroorganizmalar konak\u00e7\u0131 bitkiye indirgenmi\u015f yani fikse edilmi\u015f azotu sa\u011flarlarken , kendileri de konak\u00e7\u0131 bitkiden \u00e7\u00f6z\u00fcnebilir karbonhidratlar\u0131 al\u0131rlar. Baklagillerle ortak ya\u015fam sonucu bu bakterilerin y\u0131lda 50-350 kg\/ha aras\u0131ndaki azotu fikse ettikleri saptanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Simbiyotik azot fiksasyonu Rhizobium bakterilerinin konak\u00e7\u0131 bitki k\u00f6k\u00fcn\u00fc enfeksiyonu ve k\u00f6k nod\u00fcllerinin olu\u015fumu ile ba\u015flamaktad\u0131r. Baklagil k\u00f6klerindeki b\u00fcy\u00fck , pembe , az say\u0131da ve k\u00f6k\u00fcn yukar\u0131 b\u00f6lgesindeki mod\u00fcller etkili bir azot fiksasyonunun g\u00f6stergesidir.<\/p>\n Asimbiyotik azot fiksasyonu ise toprakta serbest olarak ya\u015fayan baz\u0131 mikroorganizmalar\u0131n atmosferdeki molek\u00fcler azotu fikse etmeleridir. Bu organizmalardan en \u00f6nemlileri aerop ko\u015fullarda Azotobakterler,anaerop ko\u015fullarda ise Clostridium bakterileridir. A.Chroococcum\u2019un bir dekar topra\u011fa y\u0131lda ortalama 2-4 kg , Clostridium\u2019un ise 1-1,5 kg aras\u0131nda azotu fikse ettikleri saptanm\u0131\u015ft\u0131r. Azotobakterler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile topra\u011fa daha fazla azot kazand\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in gerekli ko\u015fullar; topra\u011f\u0131n havalanma ko\u015fullar\u0131n\u0131n iyi olmas\u0131 , topra\u011fa C:N oran\u0131 geni\u015f organik materyallerin ilavesi,pH\u2019n\u0131n 6\u2019dan fazla olmas\u0131 ve toprakta yeterli \u00f6l\u00e7\u00fcde fosforun bulunmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n Asimbiyotik olarak molek\u00fcler azotu fikse eden di\u011fer bir mikroorganizma grubu da mavi-ye\u015fil alglerdir. Bu organizmalar nem ve \u0131\u015f\u0131k isteklerinin optimum oranlarda oldu\u011fu \u00e7eltik tarlalar\u0131nda N2-fiksasyonuna \u00f6nemli katk\u0131larda bulunmaktad\u0131r. Mavi-Ye\u015fil alglerin ortalama olarak 27 kg\/ha d\u00fczeyindeki azotu fikse ettikleri bildirilmektedir.<\/p>\n Toprakta bulunan mikroorganizmalar\u0131n bu ye\u015fil ba\u015fl\u0131 fonksiyonlar\u0131n\u0131n yan\u0131nda , toprakta fosfor,k\u00fck\u00fcrt,demir ve di\u011fer baz\u0131 elementlerin mikrobiyolojik d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmlerini de ger\u00e7ekle\u015ftirmektedirler.<\/p>\n 9.EKOLOJ\u0130K\u00a0 TARIM UYGULAMALARININ TOPRAK ORGAN\u0130ZMALARI \u00dcZER\u0130NE ETK\u0130LER\u0130<\/strong><\/p>\n Ekolojik tar\u0131m sistemi alt\u0131ndaki y\u00fczey toprak tabakalar\u0131nda organik madde ve inorganik besin maddelerinin birikmesi , biyolojik aktivitelerin b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde uyar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir \u00e7evre yaratmaktad\u0131r. Konvensiyel tar\u0131m alt\u0131ndaki topraklarda s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f tabaka boyunca bitki art\u0131klar\u0131n\u0131n da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 , bakteriyal aktiviteyi uyarmakta\u00a0 ve buna ba\u011fl\u0131 olarak bakteri yiyici faunan\u0131n aktivite ve miktar\u0131 da artmaktad\u0131r. Dekompozisyon ve mineralizasyon olaylar\u0131 h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde ilerlemektedir. Ekolojik tar\u0131m sistemlerinde ise bitki art\u0131klar\u0131 toprak y\u00fczeyinde birikmekte ve fungal geli\u015fim artmaktad\u0131r. Mineralizasyon olay\u0131 ise yava\u015f bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fmektedir. Uzun s\u00fcreler ekolojik tar\u0131m sisteminin uyguland\u0131\u011f\u0131 topraklarda mikrobiyal biyomas miktar\u0131 ve aktivitesi , total N ve mineralice olabilir N miktar\u0131 artmaktad\u0131r. ABD\u2019de yap\u0131lan bir deneme sonucu;azalt\u0131lm\u0131\u015f girdili tar\u0131m topraklar\u0131nda Konvensiyal tar\u0131m\u0131n uyguland\u0131\u011f\u0131 topraklara oranla mikrobiyal biyomas\u0131n % 54 , mineralize olabilir N miktar\u0131n\u0131n ise % 57 daha fazla oldu\u011fu saptanm\u0131\u015ft\u0131r. Ayn\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmada bu mikrobiyolojik kriterlere ait en y\u00fcksek de\u011ferler azalt\u0131lm\u0131\u015f girdili tar\u0131m topraklar\u0131nda 0-7,5 cm, konvansiyonel tar\u0131m topraklar\u0131nda ise 7,5-15 cm derinli\u011findeki toprak tabakalar\u0131nda belirlenmi\u015ftir. (Doran,1987).Yine uzun s\u00fcreli (6 y\u0131ll\u0131k) bir ba\u015fka \u00e7al\u0131\u015fmada , organik ve konvansiyonel tar\u0131m alt\u0131ndaki topraklarda mikrobiyal populasyon ve aktivitesi ile N d\u00f6ng\u00fcs\u00fc ile ili\u015fkileri incelenmi\u015ftir. Mikrobiyal biyomas, bakteri ve fungus say\u0131lar\u0131 ile CO2 olu\u015fumu ve baz\u0131 enzim aktiviteleri\u00a0 yulaf\/\u00fc\u00e7g\u00fcl rotasyonu alt\u0131nda ve hayvan g\u00fcbresi alan topraklarda en y\u00fcksek miktarlar\u0131 vermi\u015ftir. Hayvan g\u00fcbresi alm\u0131\u015f 0-7,5 cm\u2019lik toprak tabakas\u0131nda total organik C, total N ve mineralize olabilir N miktarlar\u0131,hayvan g\u00fcbresi almayan ve suni g\u00fcbre uygulanan parsellere oranla %22-40 aras\u0131nda daha y\u00fcksek \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. \u00dclkemizde de yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fmada;Turgutlu\u2019da 4 y\u0131ld\u0131r organik tar\u0131m yap\u0131lan ba\u011f topraklar\u0131 ayn\u0131 y\u00f6rede uzun y\u0131llar konvansiyonel uyguland\u0131\u011f\u0131 bir ba\u015fka ba\u011f topraklar\u0131 ile k\u0131yaslanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u00e7al\u0131\u015fmada organik tar\u0131m yap\u0131lan topraklarda azotobakterilerin %94,3,funguslar\u0131n %361,2 ve aktinomisetlerin %127,5 oran\u0131nda artt\u0131klar\u0131 saptanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Topraktaki mikrobiyal say\u0131 ve aktivitedeki de\u011fi\u015fiklikler , genellikle topra\u011fa giren karbondaki de\u011fi\u015fikliklerle ilgilidir. Uzun s\u00fcreli rotasyonlar ve hayvan g\u00fcbresi uygulamalar\u0131 , gerek topra\u011f\u0131n fiziksel \u00f6zelliklerini d\u00fczeltmeleri ve gerekse yaray\u0131\u015fl\u0131 C ve N kaynaklar\u0131n\u0131 sa\u011flamalar\u0131 nedeniyle mikrobiyal say\u0131lar\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde art\u0131rmaktad\u0131r.<\/p>\n Ekolojik tar\u0131m kimyasal g\u00fcbre kullan\u0131m\u0131 s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmakta ,bunu yerine \u00e7evreye zarar vermeyen do\u011fal organik g\u00fcbrelerin ve mikroorganizma k\u00fclt\u00fcrlerinden haz\u0131rlanan biyolojik preparatlar\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rmektedir. Toprak mikroorganizmalar\u0131n\u0131n baz\u0131 gruplar\u0131 \u00f6zellikle ekolojik tar\u0131mda \u00f6nemli bir potansiyele sahiptir. Bu gruplar simbiyoz\u00a0 ya\u015faml\u0131 N2-fikse eden Rhizobiumlar, serbest ya\u015fayarak molek\u00fcler azotu fikse eden Azotobacter ve Azospirillum,vesik\u00fcler-arb\u00fcsk\u00fcler (VA) mikorizalar ve ektomikarizal funguslar ile Trichoderma gibi biyokontrol ajanlar\u0131n\u0131 i\u00e7ermektedir. Bu mikroorganizmalar kimyasal g\u00fcbreler ve kimyasal pestisitlerin yerine kullan\u0131labilirler. B\u00f6ylece daha az maliyetli bir tar\u0131m imkan\u0131 ortaya \u00e7\u0131karken \u00e7evre kirlili\u011fi ve zararl\u0131 etkilerde en aza indirgenmi\u015f olur. fakat uygulamalarda bu organizmalardan\u00a0 yararlanma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 sadece birka\u00e7 mikroorganizma ile s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmaktad\u0131r. Rhizobium, bu y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131ndan itibaren ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde kullan\u0131lan ilk ticari a\u015f\u0131 organizmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n 10.1.Rhizobium<\/strong><\/p>\n Rhizobium k\u00fclt\u00fcrleri ile tohumlar\u0131n a\u015f\u0131lanmas\u0131 1896 y\u0131l\u0131ndan beri \u00e7o\u011fu d\u00fcnya \u00fclkelerinde yap\u0131lan bir uygulamad\u0131r. A\u015f\u0131lama , gen\u00e7 bitkide nodul olu\u015fumu sa\u011flamak veya art\u0131rmak amac\u0131yla tohumu veya topra\u011f\u0131 konuk\u00e7u baklagil bitkisine \u00f6zel etkili , azot fikse etme yetene\u011fi y\u00fcksek olan yeterli say\u0131da rhizobium ile bula\u015ft\u0131rmakt\u0131r.<\/p>\n A\u015f\u0131laman\u0131n yararlar\u0131 \u015funlard\u0131r:<\/p>\n Daha \u00f6nce herhangi bir baklagil \u00e7e\u015fidinin yeti\u015ftirilmedi\u011fi topraklarda yap\u0131lacak a\u015f\u0131lama, \u00fcr\u00fcn kalitesi ve miktar\u0131nda \u00f6nemli geli\u015fmeler sa\u011flayacakt\u0131r. Fakat birka\u00e7 sene veya uzun y\u0131llar \u00fcst \u00fcste belirli bir baklagil \u00e7e\u015fidinin yeti\u015ftirildi\u011fi topraklarda a\u015f\u0131lama gerekmeyebilir. A\u015f\u0131lama materyali isterken baklagil bitkisinin hangi \u00e7e\u015fidinin a\u015f\u0131lanmas\u0131nda kullan\u0131laca\u011f\u0131 , ekilecek tohum miktar\u0131 ve ekim zaman\u0131 1-2 ay \u00f6nceden belirtilmelidir (A\u015f\u0131lama materyali Ankara-Toprak ve G\u00fcbre Ara\u015ft\u0131rma Enstit\u00fcs\u00fcnden elde edilebilir.) A\u015f\u0131lama materyali taze olmal\u0131 ve kullan\u0131c\u0131ya kadar serin yerde saklanmal\u0131d\u0131r. Bakteri k\u00fclt\u00fcr\u00fc tarifede belirtilen dozdan daha az kullan\u0131lmamal\u0131d\u0131r. A\u015f\u0131lama materyalinin tohumla iyice kar\u0131\u015fmas\u0131 sa\u011flanmal\u0131 , tohumlar gere\u011finden fazla nemlendirilmemelidir. A\u015f\u0131lanm\u0131\u015f tohumlar kesinlikle g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131na maruz b\u0131rak\u0131lmamal\u0131, ekilinceye kadar serin ve g\u00f6lge bir yerde tutulmal\u0131d\u0131r. Ekim i\u015fi bir ka\u00e7 saat i\u00e7erisinde tamamlanmal\u0131d\u0131r. A\u015f\u0131l\u0131 tohum nemli tohum yata\u011f\u0131na ekilmeli , asit g\u00fcbreler ile iz element g\u00fcbreleri ile temasa gelecek \u015fekilde ekilmemelidir. A\u015f\u0131lanm\u0131\u015f tohumun ekilece\u011fi toprak asit karakterde olmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n \u00c7izelge-1. \u00c7e\u015fitli baklagil bitkileri taraf\u0131ndan fikse edilen azot miktarlar\u0131 (Ersin, 1978).<\/p>\n Kg\/da<\/td>\n S\u00fclfat E\u015fde\u011feri<\/td>\n kg\/da<\/td>\n S\u00fclfat E\u015fde\u011feri<\/td>\n<\/tr>\n 10.2.Azotobacter<\/strong><\/p>\n Az.chroococum, atmosferik azotu fikse edebilen ve baz\u0131 bitki geli\u015fim reg\u00fclat\u00f6rlerini olu\u015fturabilen bir mikroorganizmad\u0131r. Sovyetler Birli\u011finde 1930 y\u0131l\u0131ndan beri Az.chroococcum i\u00e7eren bir g\u00fcbre preparat\u0131 tar\u0131m topraklar\u0131nda kullan\u0131lmaktad\u0131r. Bu peat preparat\u0131 topra\u011fa veya tohumlara uygulayabilmektedir. Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar sonucu bu bakteri preparat ile a\u015f\u0131lamalar sonucu verimde %8-12 aras\u0131nda de\u011fi\u015fen art\u0131\u015flar saptanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu preparat hayvan g\u00fcbresi ile g\u00fcbrelenmi\u015f topraklara uyguland\u0131\u011f\u0131nda domates ve m\u0131s\u0131rda yakla\u015f\u0131k %30 gibi daha y\u00fcksek verim art\u0131\u015flar\u0131 elde edilmi\u015ftir.<\/p>\n 10.3. Vesik\u00fcler-Arb\u00fcsk\u00fcler Mikorizalar<\/strong><\/p>\n Vesik\u00fcler-arb\u00fcsk\u00fcler Mikorizalar (VA) mikorizal\u00a0 funguslar fosfor al\u0131n\u0131m\u0131n\u0131 kurakl\u0131k ve tuzlulu\u011fa direnci ve patojenlere tolerans\u0131 art\u0131rmak sureti ile bir \u00e7ok bitkinin geli\u015fim ve verimini y\u00fckselten yararl\u0131 simbiyotik mikroorganizmalard\u0131r. Bununla beraber topra\u011fa uygulanmas\u0131 i\u00e7in y\u00fcksek kalite patojensiz a\u015f\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck miktarlar\u0131n\u0131n elde edilmesi son derece zordur \u00fcretimleri i\u00e7in tek yol konuk\u00e7u bitkinin k\u00f6klerinde ger\u00e7ekle\u015fmektedir. Fakat mikorizal funguslar\u0131 i\u00e7eren do\u011fal arazi topra\u011f\u0131ca bir a\u015f\u0131 olarak ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n Toprak organik maddesi VA mikorizal funguslar\u0131n geli\u015fiminde ve k\u00f6klerinin enfeksiyonunda \u00e7ok \u00f6nemli bir role sahiptir. Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar sonucu organik maddece y\u00fcksek olan topraklarda enfeksiyon olay\u0131n\u0131n \u00e7ok daha iyi geli\u015fti\u011fi saptanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n 11.EKOLOJ\u0130K TARIMDA B\u0130TK\u0130 KORUMANIN GENEL \u0130LKELER\u0130<\/p>\n Bat\u0131n\u0131n \u00e7evre sorunlar\u0131na duyarl\u0131 \u00fclkelerinde ba\u015flayan ve bug\u00fcn genel tar\u0131m i\u00e7inde belirli bir kapasiteye ula\u015fan ekolojik tar\u0131m son y\u0131llarda T\u00fcrkiye’de de uygulanmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Bu b\u00f6l\u00fcmde ekolojik tar\u0131m\u0131n bitki koruma ile ilgili genel esaslar\u0131 ve felsefesi \u00fczerine durulduktan sonra ekolojik tar\u0131mda k\u00fclt\u00fcr bitkilerinin verim ve kaliteleri \u00fczerinde hastal\u0131k etmeni ve zararl\u0131lar\u0131n yaratt\u0131klar\u0131 olumsuzluklar\u0131 \u00f6nleme veya askeride tutma y\u00f6ntemleri, hakk\u0131nda \u00f6zel bilgi sunulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lacakt\u0131r. B\u00f6l\u00fcm\u00fcn sonunda bitki koruma a\u00e7\u0131s\u0131ndan ekolojik tar\u0131m\u0131n T\u00fcrkiye de geli\u015fmesi konusundaki \u00f6nerilere de yer verilecektir.<\/p>\n Ekolojik tar\u0131m\u0131n geli\u015fmi\u015f bat\u0131 \u00fclkelerinde do\u011fmas\u0131 ve onaylanm\u0131\u015f bir sistem olarak kabul g\u00f6rmesinde rol oynayan en b\u00fcy\u00fck fakt\u00f6rlerden birisi hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz bitki korumada pestisit olarak kullan\u0131lan organik ve anorganik kimyasallar\u0131n insan ve \u00e7evre sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na olumsuz etkileridir. Bu etkileri ortaya koyan bilisel \u00e7al\u0131\u015fmalar bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 duyuran medya ve sorunlara duyarl\u0131 bir kamuoyu\u00a0 sayesinde di\u011ferleri yan\u0131nda (Sentetik g\u00fcbreler gibi) bu kimyasallar\u0131ma reddeden bir yeti\u015ftirme sistemi ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Halen sentetik kimyasallardan tedirgin olan kamuoyunun \u201ctemiz\u201d \u00fcr\u00fcnlere talebi gittik\u00e7e artmakta ve buda ekolojik tar\u0131ma fikren hen\u00fcz ge\u00e7memi\u015f \u00fclkelerde bile tamamen d\u0131\u015f sat\u0131ma y\u00f6nelik bir ekolojik \u00fcretim ba\u015flam\u0131\u015f bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n Bilimsel \u00e7evreler ve kamuoyunda pestisit kullan\u0131m\u0131na kar\u015f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncelerin bir zamanlar\u0131n harika ilac\u0131 DDT nin olumsuz etkilerinin belirlenmesiyle ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir DDT\u2019ye kar\u015f\u0131 ba\u015flayan bu kritik zamanla di\u011fer bir\u00e7ok pestisitide kapsam\u0131\u015f ve sonu\u00e7ta \u00e7evre ve sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131na yol a\u00e7an bir\u00e7o\u011funun \u00fcretimi durdurulmu\u015ftur kullan\u0131mlar\u0131 yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak \u00e7o\u011funun az geli\u015fmi\u015f veya geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde hala kullan\u0131ld\u0131klar\u0131 bilinmektedir.<\/p>\n Okuyucuya ekolojik duruma biraz daha inand\u0131rmak amac\u0131yla\u00a0 pestisit kullan\u0131m\u0131ndan do\u011fan olumsuz sonu\u00e7lar\u0131 \u00f6zetlemekte yarar g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n Pestisitler genelde \u00e7evreye yabanc\u0131 ve ona zararl\u0131 kimyasal bile\u015fiklerdir. Ekosistemi toprakta ya\u015fayan bir mikroorganizmas\u0131ndan geli\u015fmi\u015f bir hayvan\u0131na kadar tahrip etme potansiyeline sahiptir. Bu etki do\u011frudan bir toksik etki olabilece\u011fi kadar dolayl\u0131 olabilir. Besin zincirinin kopmas\u0131 immun sitemin zay\u0131flamas\u0131 organizmalar\u0131n birbiriyle haberle\u015fmelerini sa\u011flayan kimyasal sinyallerde kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131k yaratmas\u0131 gibi bu dolayl\u0131 etkiler ilgili canl\u0131n\u0131n ya\u015fam\u0131nda direkt etkiler kadar \u00f6nemli olabilirler. \u00d6rne\u011fin su pireleri olan organik materyallerde olu\u015fan sarcosine alg\u0131layan ve onun sayesinde besinlerini bulan canl\u0131lard\u0131r. Yabanc\u0131 otlar\u0131 kontrol alt\u0131nda tutmak amac\u0131yla etkili maddesi Phosphonylsarcosine olan bir herbisit kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda bu canl\u0131lar \u015fa\u015f\u0131rmakta ve besinlerini bulma \u015fanslar\u0131 b\u00f6ylelikle yok edilmektedir. Bu do\u011fada pestisitlerin besin zincirini koparmalar\u0131na g\u00fczel bir \u00f6rnektir.<\/p>\n Pestisit kal\u0131nt\u0131lar\u0131 insan g\u0131dalar\u0131nda birikebilirler ve do\u011frudan allerjilere ve di\u011fer hastal\u0131klara yol a\u00e7abilirler .Bu olumsuzluklar\u0131 pestisitlerin \u015fu anda en \u00e7ok ara\u015ft\u0131r\u0131lan \u00f6zelliklerinden birisidir.<\/p>\n Baz\u0131 pestisitler insana do\u011frudan toksik etki yaparlar .Bu etkiyi hem \u00fcretimleri s\u0131ras\u0131nda ve hem de pestisit kal\u0131nt\u0131s\u0131 i\u00e7eren g\u0131dalar\u0131 yiyen insanlarda g\u00f6sterirler. Birle\u015fmi\u015f Milletler Asya ve Pasifik Ekonomik ve Sosyal Komitesi\u2019ne g\u00f6re (1983) y\u0131lda iki milyon ki\u015fi bu y\u00fczden zehirlenmekte ve bundan 40.000 ki\u015fi \u00f6lmektedir.<\/p>\n Pestisitler \u00fcretimleri s\u0131ras\u0131nda da \u00e7evreyi kirletmektedirler. Ya kaza ile (\u0130talya da seveso. Hindistan da bhopal) veya rutin em\u00fcsyonlarda (Ren nehri-Basf sandoz).<\/p>\n H\u00fck\u00fcmetler bu sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zmek veya en aza indirmek i\u00e7in daha s\u0131k\u0131 \u00e7evre standartlar\u0131 koymakta ve bazen o pestisitlerin kullan\u0131m\u0131n\u0131 yasaklamaktad\u0131r.<\/p>\n Pestisitlerin \u00e7evreye ve insanlara bu olumsuz etkilerinden s\u00f6z ederken bitki metabolizmas\u0131nda yol a\u00e7t\u0131klar\u0131 de\u011fi\u015fiklikleri unutturmak gerekir. Bu de\u011fi\u015fiklikleri a\u015fa\u011f\u0131daki gibi basit\u00e7e \u015fematize etmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr:<\/p>\n Sa\u011fl\u0131kl\u0131 bitkililer zararl\u0131 ve patojenlere kar\u015f\u0131 kendilerini daha aktif olarak savunabilirler bu savunmada bitkinin protein sentez yetene\u011fi \u00f6nemli bir rol oynar.<\/p>\n Protein sentezi ya pestisitlerin direkt etkisi nedeni ile ya da dengesiz dengeleme sonucu (a\u015f\u0131r\u0131 azot verimi gibi) normalden sapabilir. Baz\u0131 durumlarda optimalin d\u0131\u015f\u0131ndaki s\u0131cakl\u0131k ve nemde benzer etkiyi yapabilirler.<\/p>\n Protein sentezi normalden sapt\u0131\u011f\u0131nda bitki dokusunda suda eriyebilir \u015fekerler azotlu bile\u015fikler ve serbest aminoasitler birikir.<\/p>\n Bu durum patojenlerin bitki dokusunda geli\u015fmelerinde ideal bir ortam sa\u011flar. Sonu\u00e7ta patojenler daha yo\u011fun olarak \u00fcrerler normalde kendilerini bask\u0131 alt\u0131nda do\u011fal d\u00fc\u015fmanlar\u0131n etkisinden kurtulurlar ve kendilerine ortam olarak se\u00e7tikleri bitkide daha fazla yol a\u00e7arlar.<\/p>\n Pestisitlerin olumsuz etkilerine daha \u00e7ok \u00f6rnek vermek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bu nedenle ekolojik tar\u0131m sentetik pestisitlerin kullan\u0131m\u0131n\u0131 yasaklamakta ve bitki sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 idamesinde k\u00fclt\u00fcrel ve biyolojik \u00f6nlemlere a\u011f\u0131rl\u0131k verilmekte bu \u00f6nlemleri sentetik esasl\u0131 olmayan bitki koruma maddeleriyle kombinasyonu \u00f6ng\u00f6ren bir yakla\u015f\u0131m i\u00e7ine girmektedir.<\/p>\n 12.EKOLOJ\u0130K TARIMIN B\u0130TK\u0130 KORUMAYA \u0130L\u0130\u015eK\u0130N BAZI \u0130LKELER\u0130<\/p>\n Ekolojik tar\u0131m her\u015feyden \u00f6nce do\u011fa sevgisine dayanan do\u011fayla birlikte ona zarar vermeden \u00fcretim yapmay\u0131 \u00f6ng\u00f6ren bir felsefeye dayan\u0131r. Uluslar aras\u0131 d\u00fczeyde son y\u0131llarda \u00e7ok s\u0131k s\u00f6z edilen \u201cs\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir tar\u0131m\u201d deyiminize ruhunu bu felsefeden almaktad\u0131r. Bu inan\u0131\u015fta olmayan \u00fcretime yaln\u0131zca bakan kimselerce ekolojik tar\u0131m\u0131n alg\u0131lanmas\u0131 g\u00fc\u00e7 olmaktad\u0131r. Bunu paralel olarak klasik tar\u0131m\u0131n sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 yine klasik y\u00f6ntemlerle \u00e7\u00f6zmeye \u00e7al\u0131\u015fan ara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131lar\u0131n ekolojik tar\u0131m \u00fczerinde ara\u015ft\u0131rma yapmaya de\u011fer bir konu olarak kabul etmeleri de zaman alacak gibi g\u00f6r\u00fcnmektedir.<\/p>\n Ekolojik tar\u0131m\u0131n bitki korumaya at\u0131fta bulunan ya da bitki korumay\u0131 g\u00f6zeten \u00f6nemli baz\u0131 temel ilkeleri a\u015fa\u011f\u0131da maddeler halinde yer verilmi\u015ftir:<\/p>\n Yukar\u0131da s\u0131ralan\u0131lan \u00f6zellikleri nedeniyle ekolojik tar\u0131m\u0131n g\u0131da \u00fcretimi yetersizli\u011fi olan \u00fclkelerde \u00e7evre ve sorunlar\u0131n\u0131 hen\u00fcz tan\u0131mayan veya bu sorunlara ald\u0131r\u0131\u015f etmeyen \u00fclkelerde tar\u0131m politikas\u0131nda bu \u00fcretim tarz\u0131n\u0131 manen de olsa da desteklemeyen\u00a0 te\u015fvik etmeyen ve son olarak ta bu \u00fcr\u00fcnleri sat\u0131n alabilecek t\u00fcketici say\u0131s\u0131 k\u0131s\u0131tl\u0131 olan \u00fclkelerde yayg\u0131nla\u015fmas\u0131 kabul g\u00f6rmesi olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck g\u00f6r\u00fcnmektedir. Ancak tamamen d\u0131\u015f sat\u0131ma y\u00f6nelik olmas\u0131 durumunda bu \u00fcretim tarz\u0131nda hen\u00fcz \u201cuygun\u201d olmayan \u00fclkelerde de yayg\u0131nla\u015fmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olabilir ki \u00fclkemiz de yap\u0131lan ekolojik b\u00f6yle bir niteli\u011fe sahiptir.<\/p>\n Bilindi\u011fi geleneksel tar\u0131mda k\u00fclt\u00fcr bitkilerinin hastal\u0131k ve zararlar\u0131 olumsuz kalite ve verimi azalt\u0131c\u0131 etkilerinden korunmas\u0131 en \u00f6nemli aktivitelerinden birisidir. Yeterli bir bitki koruma i\u00e7in\u00a0\u00a0 k\u00fclt\u00fcrel y\u00f6ntemlere , ila\u00e7l\u0131 m\u00fccadeleye ve biyolojik sava\u015f\u0131ma belirli bir kombinasyon i\u00e7inde y\u00f6nelmek esast\u0131r . Pestisit kullan\u0131m\u0131n\u0131 reddeden ekolojik tar\u0131m \u00f6nce k\u00fclt\u00fcrel \u00f6nlemlerin deste\u011fi ile sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u00e7evre yarat\u0131p , pestisitlerin yerine\u00a0 bitki bak\u0131m maddeleri ile bitkinin do\u011fal dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 artt\u0131r\u0131c\u0131 maddeleri kullan\u0131p hastal\u0131k etmeni\u00a0 ve zararl\u0131lar\u0131 kontrol alt\u0131nda tutmaya\u00a0 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r .<\/p>\n Burada konuyu daha iyi takdim edebilmek amac\u0131yla ekolojik tar\u0131m felsefesine b\u00fcy\u00fck uyum g\u00f6steren ve geleneksel tar\u0131ma g\u00f6re \u00e7ok daha fazla \u00f6nem atfedilen \u00f6nlemleri Pasif Bitki Koruma \u00a0toz veya s\u0131v\u0131 formda bir maddeyi Bitkiye atarak onu zararl\u0131 ve hastal\u0131k etmeninden do\u011frudan veya bitki davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 korumaya \u00e7al\u0131\u015fan y\u00f6ntemleri ise Aktif Bitki Koruma \u00a0adl\u0131 alt\u0131nda toplamay\u0131 uygun g\u00f6rd\u00fc bu maddeler genelde \u00a0Bitki Kuvvetlendirici Maddeler veya Bitki Bak\u0131m Maddeleri \u00a0adl\u0131 alt\u0131nda toplanan do\u011fal k\u00f6kenli maddeler olmakla birlikte\u00a0 kimileri geleneksel tar\u0131mda da kullan\u0131lan pestisitlerdir. Ancak yukar\u0131da da belirtildi\u011fi bibi bu pasif ve aktif bitki koruma y\u00f6ntemlerini birbirinden kopuk \u00f6nlemler olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmemek gerekir. Ekolojik tar\u0131m \u00fcreticinin geleneksel \u00fcreticiye g\u00f6re bitkisini onun optimal geli\u015fme isteklerini \u00e7ok daha tan\u0131yan ve bilen do\u011fa ile uyum i\u00e7inde \u00fcretim felsefesini kavram\u0131\u015f toprak solucan\u0131n\u0131n toprak verimlili\u011fi i\u00e7in ne anlama geldi\u011fini yararl\u0131 atarlar\u0131 gelin b\u00f6ceklerini kendisine nas\u0131l yard\u0131mc\u0131 oldu\u011funu \u00e7ok iyi kavram\u0131\u015f insanlara kal\u0131nt\u0131s\u0131z sa\u011fl\u0131kl\u0131 \u00fcr\u00fcn sunmay\u0131 ilke edinmi\u015f kimseler olmas\u0131 gerekir. Bu kimseler i\u00e7in bitki yeti\u015ftirme ile\u00a0 iki ayr\u0131 i\u015flem de\u011fildir.<\/p>\n K\u00fclt\u00fcrel \u00f6nlemleri; \u201cPasif Bitki Koruma\u201d ve \u201cAktif Bitki Koruma\u201d y\u00f6ntemleri olarak ikiye ay\u0131rabiliriz:<\/p>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n 13.1.Pasif Bitki Koruma Y\u00f6ntem ve \u0130lkeleri:<\/strong><\/p>\n Geleneksel tar\u0131ma g\u00f6re \u00e7ok daha fazla \u00f6nem arz eden k\u00fclt\u00fcrel \u00f6nlemler bu grup i\u00e7erisine girer. Bu y\u00f6ntemleri maddeleyecek olursak :<\/p>\n Toprak sa\u011fl\u0131\u011f\u0131: <\/strong>Ekolojik tar\u0131m felsefesinde toprak sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 bitki sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ile do\u011frudan ili\u015fkilendirilir ve bu nedenle toprak sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na b\u00fcy\u00fck \u00f6nem verilir, onun korunmas\u0131na \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131r. Toprak canl\u0131 bir varl\u0131kt\u0131r ve tar\u0131msal uygulamada\u00a0 onun sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n idamesine \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r. Sa\u011fl\u0131kl\u0131 toprakta geli\u015fen bitkinin hastal\u0131k etmenleri ve zararl\u0131lara daha iyi kar\u015f\u0131 koyaca\u011f\u0131, verim ve kalitesinde \u00f6nemli bir sapma olmadan onlar\u0131 daha iyi tolere edebilece\u011fi kabul edilir.<\/p>\n Toprak sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 daha i\u015fleme a\u015famas\u0131nda dikkate al\u0131n\u0131r. Toprak, yumu\u015fak bir tarzda, onun dikey \u00f6zelliklerini bozmadan i\u015flenir. Topra\u011f\u0131n dengeli bir humus bilan\u00e7osuna sahip olmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak \u00fczere organik \u00e7iftlik g\u00fcbresi kullan\u0131l\u0131r ve i\u015fletmede \u00e7ok y\u0131ll\u0131k yem bitkilerine ekim n\u00f6betinde yer verilir.<\/p>\n Ekim N\u00f6beti: <\/strong>Bir ekolojik tar\u0131m i\u015fletmesinde zengin bir \u00fcr\u00fcn deseni i\u00e7in \u00e7aba g\u00f6stermek esast\u0131r. Derin-s\u0131\u011f k\u00f6kl\u00fc, yava\u015f-h\u0131zl\u0131 geli\u015fen, yaprakl\u0131-sapl\u0131, azot alan-veren, humus artt\u0131ran-azaltan, yabanc\u0131 otlar\u0131 bast\u0131ran-bast\u0131rmayan bitkilerin s\u0131rayla tarlaya gelmesine \u00f6zen g\u00f6sterilir. Bu sayede toprak yorgunlu\u011fu \u00f6nlenece\u011fi gibi, patojenlerin, zararl\u0131lar\u0131n ve yabanc\u0131 otlar\u0131n etkili bir populasyon yo\u011funlu\u011funa ula\u015fmalar\u0131 da engellenir. Hatta \u2018d\u00fc\u015fman\u2019 veya \u2018n\u00f6tral\u2019 bitkiler yard\u0131m\u0131yla \u2018biyolojik toprak dezenfeksiyonu\u2019 bile sa\u011flanabilir. \u00d6rne\u011fin k\u00f6k ur nematodu Heterodera schachtii<\/strong> nin pancardaki zarar\u0131 ekim n\u00f6betinde m\u0131s\u0131r ve yoncaya yer vermekle kontrol alt\u0131nda tutulabilir.<\/p>\n Dayan\u0131kl\u0131 \u00c7e\u015fitler: <\/strong>Ekolojik tar\u0131mda albenisi ve verimi modern \u00e7e\u015fitler kadar y\u00fcksek olmayan, ancak olumsuz ko\u015fullara, patojen ve zararl\u0131lara kar\u015f\u0131 nisbeten daha dayan\u0131kl\u0131 olan \u2018eski\u2019 varyetelerin \u00fcretimine devam edilmesi tercih edilebilir. Bu sayede \u00f6rne\u011fin patojen mikroorganizmalar\u0131n infeksiyon bas\u0131n\u00e7lar\u0131 kontrol alt\u0131nda tutulabilir ve ayr\u0131ca bir kimyasal y\u00f6nteme gerek kalmayabilir.<\/p>\n Kar\u0131\u015f\u0131k Ekim: <\/strong>Bilindi\u011fi gibi her k\u00fclt\u00fcr bitkisinin \u00f6zellikle duyarl\u0131 oldu\u011fu belirli bir patojen ve zararl\u0131 spektrumu\u00a0 vard\u0131r. Buna g\u00f6re kar\u0131\u015f\u0131k bir bitki populasyonu i\u00e7inde her bitki \u00e7e\u015fidi farkl\u0131 bir davran\u0131\u015f ortaya koyar. Bu durumdan yararlan\u0131larak ekolojik tar\u0131mda kar\u0131\u015f\u0131k ekim y\u00f6ntemine ba\u015fvurulmas\u0131 \u00f6nerilir. Bu sayede \u00f6zellikle sebzelerde belirli bir zarar e\u015fi\u011fine ula\u015fmalar\u0131 \u015fans\u0131 azalm\u0131\u015f olur.<\/p>\n Ekim ve Dikim S\u0131kl\u0131\u011f\u0131: <\/strong>K\u00fclt\u00fcrel \u00f6nlemler sayasinde bitki sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 idame ettirmenin di\u011fer bir yolu da ekim ve dikim s\u0131kl\u0131\u011f\u0131nda belirli bir norma uymaktad\u0131r. Bu normun \u00fczerinde yeti\u015ftirme yap\u0131lmas\u0131 durumunda, bitkiler zay\u0131f geli\u015fecekleri gibi, s\u0131k ve kapal\u0131 bir bitki toplulu\u011fu i\u00e7inde olu\u015fabilecek bir mikroklima patojen ve zararl\u0131lar\u0131n daha kolay \u00fcremelerine de yol a\u00e7abilir. Organik tar\u0131mda maksimum \u00fcr\u00fcn hedeflenemedi\u011finden gere\u011finden fazla bitki yeti\u015ftirme e\u011filimi de yoktur ve b\u00f6ylelikle \u00f6nemli bir k\u00fclt\u00fcrel sava\u015f\u0131m y\u00f6ntemine kendili\u011finden uyulmu\u015f olur.<\/p>\n Yabanc\u0131 Otlar: <\/strong>Ekolojik tar\u0131m yabanc\u0131 otlara k\u00fclt\u00fcrel \u00f6nlemler kapsam\u0131nda \u00f6zel bir yer verir. Geleneksel tar\u0131m\u0131n \u2018istenmeyen bitkileri\u2019 ekolojik tar\u0131mca do\u011fan\u0131n yard\u0131mc\u0131 g\u00fc\u00e7leri olarak kabul edilir. Bu g\u00fc\u00e7 onlar\u0131n bitki k\u00f6k \u00e7evresinde allelopati yaratma, yararl\u0131 fauna i\u00e7in bir ya\u015fam yeri sa\u011flama ve toprak tav\u0131n\u0131n korunmas\u0131nda yard\u0131mc\u0131 olma gibi \u00f6zelliklerine dayan\u0131r. Bu nedenle ekolojik tar\u0131mda yabanc\u0131 ot sava\u015f\u0131m\u0131ndan de\u011fil, yabanc\u0131 ot kontrol\u00fcnden s\u00f6z edilir. Yabanc\u0131 otlar\u0131n belirli bir s\u0131kl\u0131\u011fa eri\u015fmesine izin verilir, bu s\u0131kl\u0131ktan sonra s\u00f6kerek uzakla\u015ft\u0131rma, toprak i\u015fleme, ekim n\u00f6beti gibi k\u0131sa ve uzun vadeli y\u00f6ntemlere ba\u015fvurulur, ancak herbisit kullan\u0131m\u0131 yasakt\u0131r.<\/p>\n Dengeli G\u00fcbreleme:<\/strong>K\u00fclt\u00fcrel \u00f6nlemler yoluyla bitkileri hastal\u0131k ve zararl\u0131lardan koruman\u0131n en \u00f6nemli y\u00f6ntemlerinden bir di\u011feri de dengeli g\u00fcbrelemedir. Bu deyim bitkinin optimal \u00fcr\u00fcn\u00fc i\u00e7in makro ve mikro besin maddelerince yeteri kadar desteklenmesi sayesinde onun dispozisyonunla hastal\u0131k etmeni ve zararl\u0131lara kar\u015f\u0131 olumsuz bir de\u011fi\u015fikli\u011fin do\u011fmas\u0131n\u0131n \u00f6nlenmesi anlam\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. G\u00fcbreleme konusunda da ekolojik ve geleneksel tar\u0131m aras\u0131nda \u00f6nemli n\u00fcanslar vard\u0131r. Ekolojik tar\u0131m \u2018topra\u011f\u0131 g\u00fcbrele, bitkiyi de\u011fil!\u2019 slogan\u0131 ile g\u00fcbre niteli\u011findeki maddelerin sa\u011fl\u0131kl\u0131 topraktaki y\u00fcksek mikrobiyal aktivite yard\u0131m\u0131yla biyolojik d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme u\u011frayarak bitkiye ula\u015fmalar\u0131 gerekti\u011fini ifade eder. Bu nedenle ekolojik tar\u0131m toprakta kolay \u00e7\u00f6z\u00fcnen, bitki taraf\u0131nda do\u011frudan al\u0131nan sentetik ticari g\u00fcbrelerin kullan\u0131m\u0131n\u0131 yasaklar, eksilen besin maddelerinin ah\u0131r g\u00fcbresi, ye\u015fil g\u00fcbreleme ve kompost ile yerine iadesini \u00f6ng\u00f6r\u00fcr. Bunlar\u0131n yan\u0131nda ekolojik tar\u0131m i\u015fletme d\u0131\u015f\u0131 ticari g\u00fcbreleri de kullanabilir. Ancak bunlara g\u00fcbre de\u011fil, daha \u00e7ok \u2018toprak iyile\u015ftiricileri\u2019 g\u00f6z\u00fcyle bak\u0131l\u0131r. Kire\u00e7, dolomit, alg kireci, ham fosfat, kaya unu, bazalt unu, bentonit, odun k\u00fcl\u00fc, kemik, kan ve boynuz unlar\u0131, risinus kabu\u011fu ve guano bu t\u00fcrl\u00fc toprak iyile\u015ftiricileridir. G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi bu maddelerin \u00e7o\u011fu ancak bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm sonucu bitki taraf\u0131ndan al\u0131nabilen maddelerdir. Burada hemen bu \u2018iyile\u015ftiricilerin\u2019 de\u00a0 kullan\u0131m\u0131nda belirli bir s\u0131n\u0131r\u0131n var oldu\u011funu belirtmek gerekir.<\/p>\n Sonu\u00e7 olarak, toprakta patojenlerle rekabet edebilen ve onlar\u0131n populasyonlar\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rland\u0131ran zengin bir mikrobiyal aktivitenin varl\u0131\u011f\u0131, dengeli bir besin maddesi arz\u0131, ak\u0131ll\u0131 bir ekim n\u00f6beti, dayan\u0131kl\u0131 \u00e7e\u015fitlerin ekimi, uygun yeti\u015ftirme tekniklerinin kullan\u0131m\u0131 ve yabanc\u0131 otlardan yararlanma suretiyle pasif bitki koruma y\u00f6ntemleri ekolojik tar\u0131m\u0131n do\u011fal felsefesi\u00a0 i\u00e7inde kendili\u011finden uygulanm\u0131\u015f olur.<\/p>\n 13.2.Ekolojik Tar\u0131mda Aktif Bitki Koruma \u0130lke ve Y\u00f6ntemleri:<\/strong><\/p>\n Ekolojik tar\u0131mda da belirli maddeleri \u00e7e\u015fitli frmlarda bitkiye uygulayarak onu hastal\u0131k etmeni ve zararl\u0131lar\u0131n olumsuz etkilerinden aktif olarak koruma prati\u011fine ba\u015fvurulur. Ancak, \u00f6nceden de belirtildi\u011fi gibi, buradaki aktif \u00f6nlemlere bitki sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tamamlay\u0131c\u0131 unsurlar olarak bak\u0131l\u0131r, bunlar apayr\u0131 bir i\u015flem olarak kabul edilmezler.<\/p>\n Avrupa Birli\u011fi\u2019nin, eski ad\u0131yla A.E.T\u2019nin 92092\/91 no\u2019lu Y\u00f6netmeli\u011fi, EK Liste II, K\u0131s\u0131m B \u201cBitki Koruma Maddeleri\u201d b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde ve ayr\u0131ca 18.12.1994 g\u00fcn ve 22145 say\u0131l\u0131 Resmi Gazetede yay\u0131nlanan y\u00f6netmelikte s\u00f6z konusu bitki koruma maddelerinin adlar\u0131 bir liste halinde yer almaktad\u0131r. Bu maddelerin nitelikleri ve kullan\u0131lma alanlar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131daki listede k\u0131sa a\u00e7\u0131klamalarla birlikte verilmi\u015ftir.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Ek Liste II K\u0131s\u0131m B: Bitki Koruma Maddeleri <\/strong><\/p>\n MADDE ADI- TAR\u0130F, B\u0130LE\u015e\u0130M VE KULLANIM \u0130LE \u0130LG\u0130L\u0130 TALEP VE \u0130LKELER<\/strong><\/p>\n\n
\n\n
\n \u00dclke<\/td>\n \u0130\u015fletme say\u0131s\u0131 (adet)<\/td>\n Alan(ha.)\u00a2<\/td>\n<\/tr>\n \n Almanya<\/p>\n 4.004<\/p>\n 98.733<\/p>\n \n\n
\n \u00dcr\u00fcn ad\u0131 <\/strong><\/td>\n \u00c7ift\u00e7i say\u0131s\u0131<\/strong><\/td>\n \u00dcretim alan\u0131 (ha)<\/strong><\/td>\n \u00dcr\u00fcn miktar\u0131\/ (*1000kg)<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n \n Antep f\u0131st\u0131\u011f\u0131<\/td>\n 15<\/td>\n 25<\/td>\n 10<\/td>\n<\/tr>\n \n Armut<\/td>\n 15<\/td>\n 15<\/td>\n 10<\/td>\n<\/tr>\n \n Ay\u00e7i\u00e7e\u011fi<\/td>\n 1<\/td>\n 1<\/td>\n 2<\/td>\n<\/tr>\n \n Bu\u011fday<\/td>\n 18<\/td>\n 135<\/td>\n 210<\/td>\n<\/tr>\n \n Ceviz<\/td>\n 33<\/td>\n 90<\/td>\n 75<\/td>\n<\/tr>\n \n \u00c7am F\u0131st\u0131\u011f\u0131<\/td>\n 20<\/td>\n 80<\/td>\n 8<\/td>\n<\/tr>\n \n Domates<\/td>\n 10<\/td>\n 20<\/td>\n 0<\/td>\n<\/tr>\n \n Elma<\/td>\n 15<\/td>\n 20<\/td>\n 15<\/td>\n<\/tr>\n \n Erik<\/td>\n 10<\/td>\n 15<\/td>\n 10<\/td>\n<\/tr>\n \n Fasulye<\/td>\n 15<\/td>\n 8<\/td>\n 15<\/td>\n<\/tr>\n \n F\u0131nd\u0131k<\/td>\n 492<\/td>\n 1.559<\/td>\n 1.020<\/td>\n<\/tr>\n \n Ha\u015fha\u015f<\/td>\n 10<\/td>\n 10<\/td>\n 10<\/td>\n<\/tr>\n \n Kay\u0131s\u0131<\/td>\n 148<\/td>\n 371<\/td>\n 1.056<\/td>\n<\/tr>\n \n Nohut<\/td>\n 28<\/td>\n 220<\/td>\n 220<\/td>\n<\/tr>\n \n Pamuk<\/td>\n 41<\/td>\n 280<\/td>\n 390<\/td>\n<\/tr>\n \n Pirin\u00e7<\/td>\n 1<\/td>\n 1<\/td>\n 4<\/td>\n<\/tr>\n \n Susam<\/td>\n 20<\/td>\n 300<\/td>\n 60<\/td>\n<\/tr>\n \n \u00dcz\u00fcm<\/td>\n 325<\/td>\n 1.019<\/td>\n 3.487<\/td>\n<\/tr>\n \n Vi\u015fne<\/td>\n 5<\/td>\n 20<\/td>\n 3<\/td>\n<\/tr>\n \n \u0130ncir<\/td>\n 403<\/td>\n 877<\/td>\n 2.088<\/td>\n<\/tr>\n \n Zerdali<\/td>\n 80<\/td>\n 150<\/td>\n 150<\/td>\n<\/tr>\n \n Toplam<\/td>\n 1.705<\/td>\n 5.216<\/td>\n 8.843<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n \n
\n
<\/h2>\n
5. ORGAN\u0130K BITK\u0130SEL \u00dcRET\u0130M<\/h2>\n
\n\n
\n Is\u0131m<\/td>\n Tan\u0131mlama\/bile\u015fime ait \u015fartlar\/kullan\u0131m ko\u015fullar\u0131<\/td>\n<\/tr>\n \n Azarichta indica (nem a\u011fac\u0131) dan ekstrakte edilmi\u015f azadirakt\u0131n<\/td>\n -insektisid<\/p>\n \n Hidrolize proteinler<\/td>\n -\u00c7ekici (repellent)<\/td>\n<\/tr>\n \n Lesitin<\/td>\n -\u00c7ekici(repellent)<\/td>\n<\/tr>\n \n Balmumu<\/td>\n -Pruning agent<\/td>\n<\/tr>\n \n Jelatin<\/td>\n -insektsid<\/td>\n<\/tr>\n \n Nicotina tabacumdan ekstrakt (aqueous sol\u00fcsyon)<\/td>\n -insekt\u0131sid<\/p>\n \n Nane ya\u011f\u0131, cam ya\u011f\u0131, ve kimyon ya\u011f\u0131 gibi bitkisel ya\u011flar<\/td>\n -\u0130nsektisid, akarisit, fungusit ve s\u00fcrg\u00fcn \u00f6nleyici inhibit\u00f6rd\u00fcr.<\/td>\n<\/tr>\n \n Chrysanthemum cineriacfolium dan ekstakte edilmi\u015f piretrinler<\/td>\n -\u0130nsektisid<\/td>\n<\/tr>\n \n Quassia amara dan ekstrakte edilmi\u015f Ouassia<\/td>\n -\u0130nsektisid<\/td>\n<\/tr>\n \n Derris spp.;Lonchocarpus spp. ve Terphrosia spp. dan ekstrakte edilmi\u015f retonone<\/td>\n -\u0130nsektisid<\/p>\n \n Bacillus thrungienensis,Granulos\u0131s vir\u00fcs gibi bakteri,vir\u00fcs ve mantar gibi mikroorganizmalar<\/td>\n -Sadece genetik olarak modifiye edilmemi\u015f \u00fcr\u00fcnlerdir.<\/p>\n \n Diamonyum fosfat<\/td>\n -\u00c7ekiciler,sadece tuzaklarda kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n \n Methaldehyde<\/td>\n -Molluscide,yumu\u015fak\u00e7alar,y\u00fcksek hayvan t\u00fcrlerini uzakla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 i\u00e7eren tuzaklarda kullan\u0131labilir.<\/p>\n \n Feromon<\/td>\n -\u0130nsektisit, \u00e7ekici, tuzak ve da\u011f\u0131t\u0131c\u0131larda<\/p>\n \n Prethroidler(sadece deltamethrin veya lambdacyhalothrin)<\/td>\n -\u0130nsektisid,tuzak ve da\u011f\u0131t\u0131c\u0131larda kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n \n Bak\u0131r hidroksit, Bak\u0131r oksiklorit, (tribazik) Bak\u0131r s\u00fclfat ve bak\u0131r oksit \u015feklinde bak\u0131r<\/td>\n -Fungusit<\/p>\n \n Etilen<\/td>\n -Muzlar\u0131n ye\u015filli\u011fnin al\u0131nmas\u0131nda kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n \n Ya\u011f asiti potasyum tuzu (yumu\u015fak sabun)<\/td>\n -\u0130nsektisid<\/p>\n \n Potasyum al\u0131m(Kalinite)<\/td>\n -Muzlar\u0131n olgunla\u015fmas\u0131n\u0131n \u00f6nlenmesinde kullan\u0131labilir.<\/p>\n \n Lime k\u00fck\u00fcrt (kalsiyum polis\u00fclfat)<\/td>\n -Fungusit, \u0130nsektisit,Akarisit<\/p>\n \n Paraf\u0131n ya\u011flar\u0131<\/td>\n -\u0130nsektisit Akarisit<\/p>\n \n Mineral ya\u011flar<\/td>\n -\u0130nsektisit, fungusit<\/p>\n \n Potasyum permenganat<\/td>\n -Fungusit,bakterisit<\/p>\n \n Kuartz tuzu<\/td>\n -Uzakla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131d\u0131r.<\/td>\n<\/tr>\n \n K\u00fck\u00fcrt<\/td>\n -Fungusit,akarisit,uzakla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131d\u0131r.<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n \n\n
\n \u0130sim<\/strong><\/td>\n Tan\u0131mlama\/bile\u015fime ait \u015fartlar\/kullan\u0131m ko\u015fullar\u0131<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n \n \u00c7iftlik g\u00fcbresi<\/td>\n -Hayvan g\u00fcbresi ve bitkisel materyal kar\u0131\u015f\u0131m\u0131n\u0131 ihtiva eden \u00fcr\u00fcnlerdir.<\/p>\n \n Kurutulmu\u015f \u00e7iftlik g\u00fcbresi ve dehidre kanatl\u0131 g\u00fcbresi<\/td>\n -Kontrol ve sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/p>\n \n Kanatl\u0131 g\u00fcbresi ve kompost \u00e7iftlik g\u00fcbresini i\u00e7eren kompost edilmi\u015f hayvan d\u0131\u015fk\u0131lar\u0131<\/td>\n -Kontrol ve sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/p>\n \n S\u0131v\u0131 hayvan d\u0131\u015fk\u0131s\u0131(serbet)<\/td>\n -Kontrol ve sertifikasyon kurulu\u015fu taraf\u0131ndan denetlenmelidir.<\/p>\n \n Kompost edilmi\u015f ev at\u0131klar\u0131<\/td>\n -Ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bitkisel ve hayvansal ev atl\u0131lar\u0131 kompostodur.<\/p>\n 6.EKOLOJ\u0130K TARIMDA TOPRAK CANLILARININ \u00d6NEM\u0130 VE<\/h1>\n
AKT\u0130V\u0130TELER\u0130<\/h1>\n
<\/h2>\n
7. TOPRAKTA BULUNAN ORGAN\u0130ZMA GURUPLARI<\/h2>\n
\n
\n
\n\n
\n Baklagiller<\/td>\n N<\/p>\n %21\u2019lik Amonyum<\/p>\n Baklagiller<\/td>\n N<\/p>\n %21\u2019lik Amonyum<\/p>\n \n Yonca<\/td>\n 24<\/td>\n 120<\/td>\n B\u00f6r\u00fclce<\/td>\n 11<\/td>\n 55<\/td>\n<\/tr>\n \n Ladino \u00fc\u00e7g.<\/td>\n 22<\/td>\n 110<\/td>\n Japon \u00dc\u00e7g\u00fcl\u00fc<\/td>\n 11<\/td>\n 55<\/td>\n<\/tr>\n \n Ac\u0131 Bakla<\/td>\n 19<\/td>\n 95<\/td>\n Fi\u011f<\/td>\n 10<\/td>\n 50<\/td>\n<\/tr>\n \n Ta\u015f Yoncas\u0131<\/td>\n 15<\/td>\n 75<\/td>\n Bezelye<\/td>\n 9<\/td>\n 45<\/td>\n<\/tr>\n \n Melez \u00dc\u00e7g\u00fcl<\/td>\n 15<\/td>\n 75<\/td>\n Soya Fasul.<\/td>\n 8<\/td>\n 40<\/td>\n<\/tr>\n \n \u00c7ay\u0131r \u00dc\u00e7g\u00fcl\u00fc<\/td>\n 14<\/td>\n 70<\/td>\n Nohut<\/td>\n 8<\/td>\n 40<\/td>\n<\/tr>\n \n Mercimek<\/td>\n 13<\/td>\n 65<\/td>\n Yer F\u0131st\u0131\u011f\u0131<\/td>\n 5<\/td>\n 25<\/td>\n<\/tr>\n \n K\u0131rm.\u00dc\u00e7g\u00fcl<\/td>\n 12<\/td>\n 60<\/td>\n Fas\u00fclye<\/td>\n 5<\/td>\n 25<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n \n
\n
\n